Darmowe szczepienia przeciw HPV dla dorosłych. Termin do maja 2027 r.

Od 1 października 2026 r. młodzi dorośli mogą bezpłatnie zaszczepić się przeciw HPV. Program obejmuje kobiety i mężczyzn po ukończeniu 18 lat, lecz pierwszą z trzech dawek trzeba przyjąć przed 25. urodzinami. Finansowanie potrwa do 31 maja 2027 r., więc zwlekanie może oznaczać utratę darmowego pełnego schematu.

Kto może skorzystać z darmowego szczepienia

Nowe zasady dotyczą kobiet i mężczyzn po ukończeniu 18. roku życia. Kluczowa granica jest jednak bardziej precyzyjna, niż sugeruje ogólne określenie "do 26 lat". Pierwszą dawkę trzeba przyjąć przed ukończeniem 25. roku życia. Rozpoczęty prawidłowo cykl można następnie dokończyć po 25. urodzinach, także w 26. roku życia.

Takie warunki zapisano w obwieszczeniu Ministra Zdrowia z 30 września 2026 r. Finansowanie obowiązuje od 1 października 2026 r. do 31 maja 2027 r. Jest zatem czasowe. Osoby spełniające kryterium wieku powinny uwzględnić cały harmonogram, a nie wyłącznie termin pierwszego zastrzyku.

Trzy dawki i konkretny harmonogram

Szczepienie młodych dorosłych obejmuje trzy dawki preparatu Cervarix, czyli szczepionki dwuwalentnej HPV-2. NIZP PZH podaje schemat 0, 1 i 6 miesięcy. W wariancie elastycznym trzecia dawka może zostać podana między piątym a dwunastym miesiącem od dawki pierwszej.

Szczepienie można wykonać w poradni podstawowej opieki zdrowotnej, w której pacjent złożył deklarację wyboru. Przed podaniem preparatu pacjent przechodzi kwalifikację medyczną. Akcja ma pozwolić na zaszczepienie ponad 17 tys. młodych dorosłych.

Program jest dobrowolny. Decyzję warto podjąć po rozmowie z personelem medycznym, zwłaszcza w razie chorób przewlekłych, wcześniejszych silnych reakcji alergicznych albo wątpliwości dotyczących harmonogramu.

HPV dotyczy kobiet i mężczyzn

HPV, czyli ludzki wirus brodawczaka, jest przenoszony głównie przez kontakty seksualne. Zakażenia dotyczą obu płci. Przetrwałe zakażenie typami onkogennymi może po latach prowadzić do raka szyjki macicy, ale również nowotworów odbytu, prącia, sromu, pochwy oraz części głowy i szyi. Szczepionka służy profilaktyce. Nie leczy już istniejącego zakażenia ani rozpoznanej choroby.

Największą skuteczność szczepienie osiąga przed kontaktem z wirusem, dlatego podstawowe programy obejmują dzieci i nastolatków. Nie oznacza to jednak, że młody dorosły nie może odnieść korzyści. Mógł nie zetknąć się ze wszystkimi typami wirusa objętymi ochroną, a kwalifikację w konkretnej sytuacji ocenia medyk.

Co pozostaje bez zmian dla dzieci i starszych dorosłych

Rozszerzenie nie likwiduje dotychczasowych form finansowania. Dzieci po ukończeniu 9 lat do ukończenia 14 lat nadal korzystają z powszechnego programu szczepień przeciw HPV. Dla osób od 9. do 18. roku życia Cervarix pozostaje bezpłatny w refundacji aptecznej, po wystawieniu recepty. Dorośli poza nową czasową akcją mogą korzystać z 50-procentowej refundacji tego preparatu.

W praktyce nowy program usuwa barierę kosztową dla części młodych Polaków, lecz robi to na ograniczony czas i dla ograniczonej liczby osób. Państwo powinno prowadzić profilaktykę w sposób jasny, stabilny i oparty na rzetelnej informacji. Tu stawką jest zdrowie obywateli oraz wydatki rodzin i publicznego systemu na leczenie nowotworów, którym można zapobiegać.

Źródła: Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia, poz. 71 z 2026 r., NIZP PZH, akcja bezpłatnych szczepień przeciw HPV dla młodych dorosłych.

Źródło: Polsat News