REKLAMA

Reklama

Maksymowicz: Geologia – klucz do surowcowego sukcesu

204

Już ponad miesiąc trwa oczekiwanie na decyzję premiera w sprawie powołania nowego Głównego Geologa Kraju (GGK). Przedłużający się wakat na tym stanowisku sygnalizuje kryzys polskiej polityki surowcowej. Sytuacja ta wskazuje na istniejący brak porozumienia w tej sprawie na najwyższych szczeblach władzy. Istnieje uzasadnione podejrzenie, że obsada stanowiska GGK stała się przedmiotem sporu politycznego, a nie gospodarczych i zawodowych kompetencji nowych kandydatów na to stanowisko.

Spór między premierem a jego ministrem środowiska jest coraz bardziej widoczny. Jego sygnałem była obietnica, że po dymisji poprzednika za kilka dni zostanie powołany nowy GGK. Mija już kilka tygodni, a nic nie słychać o nominacji na to stanowisko. Sytuacja ta kompromituje przede wszystkim ministra środowiska, który składał w tej sprawie obietnice bez pokrycia. Nie przynosi to też chluby premierowi, który zwleka z podpisaniem nominacji. Nie trzeba być analitykiem politycznym, aby zauważyć, że pozycja w tej sprawie premiera jest znacznie silniejsza od podległego mu ministra środowiska, który formalnie odpowiada za ten wakat. Trwa pozbywanie się z rządu ludzi związanych z poprzednim premierem. Do bliskich pod tym względem współpracowników byłego premiera należał zarówno poprzedni GGK, jak i obecny minister środowiska. Tak się złożyło, że była premier odeszła z polskiej polityki otrzymując mandat posła do parlamentu UE. Tuż po ogłoszeniu wyników wyborów do tego gremium nastąpiła dymisja GGK. Formalnie wniosek o nią miał zgłosić minister środowiska. Następujące po tym wydarzenia wskazują na to, że rzecz miała się całkiem odwrotnie. To premier w trybie natychmiastowym zażyczył sobie takiej dymisji. Jego minister lojalnie całą odpowiedzialność za to wziął na siebie. Teraz wszystko wskazuje na to, że podzieli on los podległego mu GGK. Robi on dobrą minę do złej gry. Premier zaś jednym strzałem stara się upolować dwa zające. Krótko mówiąc, uderzenie w byłego GGK było łatwym sposobem na zaatakowanie jego ministerialnego szefa. Ktoś może powiedzieć, że są to czyste spekulacje nie poparte żadnymi dowodami. Owszem dowodów brak, wszak politycy dbają o to, aby kompromitujące ich działania nie można było udowodnić. Jednakże ich zachowanie po tych wydarzeniach jednoznacznie wskazuje na wielce prawdopodobny związany z tym ciąg przyczynowo – skutkowy. Jak mówi znane przysłowie; „gdzie rąbią drwa, tam lecą wióry”. Walka o rządowe stołki to owe drwa, a wióry to los polskiej geologii, o którą na najwyższych szczeblach władzy, akuratnie najmniej się ktokolwiek przejmuje.

REKLAMA

Geologia kluczem do surowcowego sukcesu

Instrumentalne traktowanie polskiej geologii surowcowej przez krajowych polityków najwyższej rangi, źle wróży jej przyszłości i gospodarczej przydatności. W tej sytuacji wydaje się, że upadek tej branży osiąga swoje przesilenie i apogeum. Źle się stało, że geologia polska stała się przedmiotem, a nie podmiotem sporów politycznych. Te zaś jak wiadomo rozpalają emocje, które prowadzą do czynów nieodpowiedzialnych i rujnujących polską gospodarkę surowcową. Tymczasem świat nie stoi w miejscu zapatrzony w nasze spory i paraliż surowcowy. Wskazują na to liczne inwestycje surowcowe o nie spotykanej dotąd skali. Wystarczy wspomnieć, że do roli mocarstw surowcowych na naszym globie startują niezauważalne dotąd w tej materii kraje Ameryki Południowej i Środkowej, takie jak Peru, Brazylia, Meksyk i Ekwador oraz niewielkie państwa takie jak Panama, czy też Nikaragua. Kraje te obok trakcyjnych już mocarstw surowcowych takich jak Chiny, Australia, Kanada, USA oraz Rosja wyprzedzają nasz kraj pod względem nowoczesnych metod poszukiwania i eksploatacji surowców. Trwa również renesans nowoczesnego górnictwa w Europie. Jego liderami są Portugalia, Niemcy, Finlandia i Wielka Brytania, a nawet Bułgaria, Rumunia i Serbia.

Reklama

Reklama

Przy bliższym przyjrzeniu się tym zagranicznym sukcesom surowcowym okazuje się, że ich promotorem była zawsze geologia surowcowa, która wykorzystywała do tego celu wszystkie osiągnięcia tej dyscypliny naukowej. Przekonuje nas o tym raport międzynarodowej Fundacji Geologicznej z siedzibą w Wielkiej Brytanii i Kanadzie– SRK Consultings pt. „Geologia surowcowa – to klucz do sukcesu” (Exploration Geology: Keys to success Provided By SRK Consulting June 26, 2019). Refleksje zawarte w tym raporcie dotyczą również sytuacji polskiej geologii surowcowej. Na przykład napisano w nim: „Niestety wiele firm zajmujących się poszukiwaniem nie przywiązuje większej wagi do zrozumienia geologii swojego obszaru złoża lub obszaru poszukiwań, co jest jedną z podstawowych przyczyn ogólnego spadku nowych odkryć. Zamiast tego firmy te często po nie czasie dążą do naprawienia swoich geologicznych błędów dopiero wtedy, gdy wszystko już pójdzie nie tak.”

Fundacja Geologiczna SRK Consultings

Jako prywatna instytucja doradczo – analityczna w sprawach poszukiwań geologicznych być może nie zasługiwałaby na większą uwagę, gdyż podobnych inicjatyw na Zachodzie nie brakuje. Kanadyjska Fundacja Geologiczna (SKR North America Geological Fundation) nie ma sobie równych zarówno pod względem wszechstronnych badań geologicznych prowadzonych z zachowaniem najwyższych standardów merytorycznych, jak i oddziałów znajdujących się w 20 krajach położonych na sześciu kontynentach naszego globu. Zatrudnia ona 1400 pracowników technicznych i naukowych. Jakość opracowań poszczególnych tematów cechuje przede wszystkim kompleksowość badań geologicznych. Dla celów poszukiwania poszczególnych surowców analizowana jest wszelka dostępna na ten temat wiedza. Prowadzone badania poszukiwacze są na bieżąco kontrolowane i korygowane stosownie do uzyskiwanych wyników. Jest to możliwe poprzez wykorzystanie mobilnych programów komputerowych i związanych z tym operacji w postaci modelowania przestrzennego struktur geologicznych i związanych z nimi złóż poszukiwanych surowców. Bieżąca korekta projektu wierceń poszukiwawczych zarówno co do ich ilości, głębokości i rozmieszczenia powoduje znaczne oszczędności w wydatkach przeznaczonych na ten cel.

Reklama

Z reguły Fundacja otrzymuje zlecenia do wykonania podstawowych prac geologicznych w terenie pod tym względem dotąd szczegółowo nie rozpoznanym. Stąd jej prace mają często charakter pionierski w rejonach o ogólnie tylko znanej budowie geologicznej, począwszy od klasycznych jej działów takich jak stratygrafia, tektonika, geochemia, mineralogia, petrografia. Zebrane materiały w drugim etapie są poddawane modelowaniu według najnowszych uniwersalnych programów informatycznych. Te zaś, jak wspomniano, są następnie bieżąco korygowane w zależności od wyników wierceń i analiz pobranych prób, które najczęściej wykonywane są bezpośrednio w terenie przy pomocy specjalistycznej i dostosowanej do tego celu aparatury (James Siddorn – SRK North America Geological Fundation). Podstawowym uzasadnieniem istnienia tego rodzaju fundacji jest coraz bardziej powiększający się rozdźwięk pomiędzy stopniem nakładów finansowych na poszukiwania nowych złóż surowców przy stale malejących wynikach nowych ich odkryć. Fundacja ma zamiar zależności te odwrócić, tak aby przy zmniejszających się nakładach odkrywano coraz więcej nowych złóż surowców mineralnych. Zamierza ona dla tego celu nieść profesjonalną pomoc w prognozowaniu poszukiwań surowcowych, rozpoznaniu, dokumentowaniu i ocenie finansowej ich wartości. Ocena ta jest wszechstronna, gdyż obok nakładów na górnictwo i infrastrukturę, prognozy cenowe obejmują też zmiany polityczne oraz gospodarcze w skali zarówno lokalnej, jak i globalnej. Zasięgu prac tej fundacji mogłaby pozazdrościć niejedna tego typu instytucja państwowa. Tym bardziej, że Kanadę zamieszkuje podobnie jak Polskę ok. 36 mln ludzi. Jednak Kanada według międzynarodowych standardów zajmuje 5 miejsce na świecie pod względem ich wydobycia po Chinach, Australii, Rosji i USA (A.Maksymowicz- Chińskie mocarstwo surowcowe. Przegląd Geologiczny. Tom 66 Nr.10, październik 2018). Kanadyjskie górnictwo oparte na własnych surowcach daje ok. 8 % PKB tego kraju. (Podstawowe wskaźniki makroekonomiczne gospodarki Kanady oraz budżet na 2015 rok. Polska. Portal Promocji Eksportu. 2015-05-12). W ten sposób stosunkowo niewielki ten kraj pod względem potencjału ludnościowego jest dziesiątą gospodarką na naszym globie (Prableen Bajpai – The World’s Top 20 Economies. Ivestopedia, 2.05.2019).

Brać przykład

Kryzysowi polskiej geologii surowcowej towarzyszy podobna sytuacja w państwowym górnictwie. Jej wykorzystywanie dla celów politycznych jest szkodliwe dla naszej gospodarki. Jest przynajmniej kilkanaście krajów o podobnym do nas potencjale gospodarczym rozwijających na dużą skalę eksploatację swoich surowców. Trzeba z nich brać przykład, bo naszych sporów politycznych o zarządzanie surowcami, nikt na świecie nawet nie zamierza naśladować.

Adam Maksymowicz

Adam Maksymowicz – absolwent Wydziału Nauk Przyrodniczych na Uniwersytecie Wrocławskim ze specjalnością geologia. Przez ponad 40 lat pracował w szeregu przedsiębiorstw i instytucji związanych z polskim górnictwem. Pracę zawodową zakończył jako Główny Inżynier w Biurze Zarządu KGHM Polska Miedź S.A. (1994 – 2005). Od 1968 roku publikuje prace naukowe i zawodowe dotyczące swojej specjalności. Zamieszcza liczne publikacje z zakresu biografii gen. Władysława Sikorskiego i Wojciecha Korfantego. Ekspert Instytutu im. Romana Rybarskiego.

REKLAMA