{"id":18326,"date":"2025-12-15T00:47:00","date_gmt":"2025-12-14T23:47:00","guid":{"rendered":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=18326"},"modified":"2025-10-27T06:05:06","modified_gmt":"2025-10-27T05:05:06","slug":"jadwiga-wajsowna-endeczka-i-medalistka-olimpijska","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=18326","title":{"rendered":"Jadwiga Wajs\u00f3wna – endeczka i medalistka olimpijska"},"content":{"rendered":"\n
W burzliwej historii XX wieku niewiele postaci potrafi\u0142o tak wyra\u017anie po\u0142\u0105czy\u0107 dwa \u015bwiaty sportowej doskona\u0142o\u015bci i g\u0142\u0119bokiego zaanga\u017cowania narodowego, jak Jadwiga Wajs\u00f3wna. Urodzona w 1912 roku w Pabianicach, zas\u0142yn\u0119\u0142a jako jedna z najzdolniejszych i najbardziej utytu\u0142owanych lekkoatletek okresu mi\u0119dzywojennego. By\u0142a pionierk\u0105 kobiecej lekkoatletyki w Polsce, trzykrotn\u0105 uczestniczk\u0105 igrzysk olimpijskich, medalistk\u0105 olimpijsk\u0105, rekordzistk\u0105 \u015bwiata i wielokrotn\u0105 mistrzyni\u0105 kraju w rzucie dyskiem, pchni\u0119ciu kul\u0105 oraz skoku wzwy\u017c.<\/h5>\n\n\n\n

M\u0142odo\u015b\u0107 i wp\u0142yw rodziny<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

Jadwiga Maria Wajs\u00f3wna przysz\u0142a na \u015bwiat 30 stycznia 1912 roku w Pabianicach, w rodzinie robotniczej o korzeniach si\u0119gaj\u0105cych niemieckiej Westfalii. By\u0142a c\u00f3rk\u0105 Artura i Pauliny Janowskiej. Ojciec, z zawodu majster tkacki, pracowa\u0142 w pabianickich zak\u0142adach Rudolfa Kindlera, nale\u017c\u0105cych do najwi\u0119kszych zak\u0142ad\u00f3w przemys\u0142u tekstylnego w regionie. Cho\u0107 rodzina mia\u0142a niemieckie pochodzenie, dzieci wychowywano w duchu g\u0142\u0119boko patriotycznym i religijnym. Ten model wychowania odegra\u0142 wa\u017cn\u0105 rol\u0119 w p\u00f3\u017aniejszej postawie \u017cyciowej Jadwigi. Wajs\u00f3wna mia\u0142a pi\u0119ciu braci: Ludomira (znanego te\u017c jako Ludwik), Eugeniusza (lub Eligiusza), J\u00f3zefa, Zygmunta i Stanis\u0142awa. Wszyscy byli zwi\u0105zani z ruchem narodowym, a zw\u0142aszcza z Sekcj\u0105 M\u0142odych Stronnictwa Narodowego. Patriotyzm oraz konserwatywne warto\u015bci rodzinne tworzy\u0142y wok\u00f3\u0142 m\u0142odej Jadwigi atmosfer\u0119 odpowiedzialno\u015bci, zaanga\u017cowania i dyscypliny, co mia\u0142o znacz\u0105cy wp\u0142yw na jej dalszy rozw\u00f3j.<\/p>\n\n\n\n

W 1919 roku rozpocz\u0119\u0142a nauk\u0119 w prywatnej szkole \u017ce\u0144skiej Bronis\u0142awy Wr\u00f3blewskiej w Pabianicach, jednej z bardziej renomowanych plac\u00f3wek edukacyjnych dla dziewcz\u0105t. Ju\u017c w m\u0142odym wieku wyr\u00f3\u017cnia\u0142a si\u0119 nie tylko ponadprzeci\u0119tn\u0105 sprawno\u015bci\u0105 fizyczn\u0105, ale tak\u017ce pilno\u015bci\u0105 w nauce. Nauczyciele i wychowawcy dostrzegali w niej osob\u0119 sumienn\u0105, ambitn\u0105 i zorganizowan\u0105, a sport szybko sta\u0142 si\u0119 jej naturalnym \u015brodowiskiem.<\/p>\n\n\n\n

W wieku o\u015bmiu lat wst\u0105pi\u0142a do miejscowego gniazda Towarzystwa Gimnastycznego \u201eSok\u00f3\u0142\u201d, organizacji, kt\u00f3ra \u0142\u0105czy\u0142a aktywno\u015b\u0107 fizyczn\u0105 z wychowaniem obywatelskim i patriotycznym. Nie by\u0142a to decyzja przypadkowa. Jej starsi bracia ju\u017c wcze\u015bniej nale\u017celi do \u201eSoko\u0142a\u201d, a atmosfera domu rodzinnego sprzyja\u0142a takiemu kierunkowi rozwoju. Pocz\u0105tkowo zaj\u0119cia mia\u0142y charakter og\u00f3lnorozwojowy, obejmowa\u0142y gimnastyk\u0119, gry ruchowe i podstawowe \u0107wiczenia sprawno\u015bciowe. Z czasem, gdy ujawni\u0142y si\u0119 jej ponadprzeci\u0119tne predyspozycje motoryczne, zosta\u0142a obj\u0119ta indywidualn\u0105 opiek\u0105 trenersk\u0105. Dzi\u0119ki regularnym treningom szybko zacz\u0119\u0142a si\u0119 wyr\u00f3\u017cnia\u0107 na tle r\u00f3wie\u015bnik\u00f3w. Jej rozw\u00f3j fizyczny by\u0142 harmonijny, a si\u0142a, koordynacja i dynamika zapowiada\u0142y du\u017cy potencja\u0142 w sportach si\u0142owych i technicznych. Ju\u017c jako nastolatka prezentowa\u0142a wysoki poziom w rzutach, co wkr\u00f3tce otworzy\u0142o jej drog\u0119 do kariery lekkoatletycznej. R\u00f3wnocze\u015bnie z zaanga\u017cowaniem sportowym, w latach szkolnych kontynuowa\u0142a aktywno\u015b\u0107 w \u015brodowiskach m\u0142odzie\u017cowych o profilu narodowym. Tam w\u0142a\u015bnie uczy\u0142a si\u0119 dyscypliny organizacyjnej, pracy zespo\u0142owej i odpowiedzialno\u015bci spo\u0142ecznej.<\/p>\n\n\n\n

Wajs\u00f3wna jeszcze przed osi\u0105gni\u0119ciem pe\u0142noletnio\u015bci ukszta\u0142towa\u0142a w sobie model osobowo\u015bci silnej, zdyscyplinowanej i gotowej do s\u0142u\u017cby idei. Wkr\u00f3tce mia\u0142a sta\u0107 si\u0119 nie tylko sportow\u0105 gwiazd\u0105 Polski, lecz r\u00f3wnie\u017c jedn\u0105 z najbardziej rozpoznawalnych postaci kobiecych zaanga\u017cowanych w \u017cycie publiczne II Rzeczypospolitej.<\/p>\n\n\n\n

Kariera sportowa i droga na szczyt<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

Jadwiga Wajs\u00f3wna rozpocz\u0119\u0142a swoj\u0105 przygod\u0119 z lekkoatletyk\u0105 w ramach dzia\u0142alno\u015bci Towarzystwa Gimnastycznego \u201eSok\u00f3\u0142\u201d. Pocz\u0105tkowo treningi mia\u0142y charakter wszechstronny i koncentrowa\u0142y si\u0119 na og\u00f3lnym rozwoju fizycznym, jednak bardzo szybko zauwa\u017cono jej ponadprzeci\u0119tne zdolno\u015bci rzutowe. Dzi\u0119ki intuicji trenerskiej i systematycznej pracy zacz\u0119\u0142a specjalizowa\u0107 si\u0119 w konkurencjach si\u0142owych: przede wszystkim w rzucie dyskiem, ale tak\u017ce w pchni\u0119ciu kul\u0105 oraz skoku wzwy\u017c.<\/p>\n\n\n\n

Jej pierwsze powa\u017cne sukcesy pojawi\u0142y si\u0119 w latach 30. XX wieku. Ju\u017c w 1932 roku, maj\u0105c zaledwie 20 lat, zosta\u0142a powo\u0142ana do reprezentacji Polski na Igrzyska Olimpijskie w Los Angeles. Start zako\u0144czy\u0142 si\u0119 wielkim sukcesem, zdoby\u0142a bowiem br\u0105zowy medal w rzucie dyskiem z wynikiem 38,74 m. By\u0142o to osi\u0105gni\u0119cie bez precedensu w polskim sporcie kobiecym i sprawi\u0142o, \u017ce Wajs\u00f3wna natychmiast sta\u0142a si\u0119 osob\u0105 publiczn\u0105, znan\u0105 nie tylko w \u015brodowisku lekkoatletycznym. Kolejne lata przynios\u0142y potwierdzenie jej klasy. W 1934 roku triumfowa\u0142a w zawodach mi\u0119dzynarodowych w Brukseli i Londynie, zdobywaj\u0105c uznanie zagranicznej prasy sportowej. Zosta\u0142a r\u00f3wnie\u017c zwyci\u0119\u017cczyni\u0105 IV \u015awiatowych Igrzysk Kobiet w Londynie, gdzie uzyska\u0142a wynik 43,795 m w rzucie dyskiem. W tym samym roku po raz pierwszy uhonorowano j\u0105 Wielk\u0105 Honorow\u0105 Nagrod\u0105 Sportow\u0105, przyznawan\u0105 najwybitniejszym polskim sportowcom.<\/p>\n\n\n\n

Najwi\u0119kszy sukces przyni\u00f3s\u0142 jednak start na Igrzyskach Olimpijskich w Berlinie w 1936 roku. W atmosferze politycznego napi\u0119cia i propagandowego rozmachu zawod\u00f3w, Wajs\u00f3wna zdoby\u0142a srebrny medal, uzyskuj\u0105c wynik 46,22 m. Tym samym poprawi\u0142a w\u0142asny rekord Polski, kt\u00f3ry utrzyma\u0142 si\u0119 przez nast\u0119pne dwie dekady. Jej wyst\u0119p mia\u0142 znaczenie nie tylko sportowe, ale tak\u017ce symboliczne. By\u0142 wyrazem si\u0142y i niez\u0142omno\u015bci kobiet w czasach, gdy sport pozostawa\u0142 zdominowany przez m\u0119\u017cczyzn. Warto zaznaczy\u0107, \u017ce Wajs\u00f3wna uzyska\u0142a r\u00f3wnie\u017c kwalifikacj\u0119 olimpijsk\u0105 w gimnastyce, jednak nie wystartowa\u0142a w tej konkurencji ze wzgl\u0119du na kolizj\u0119 termin\u00f3w z fina\u0142em rzutu dyskiem. Jej uniwersalno\u015b\u0107 i zdolno\u015b\u0107 do rywalizacji w r\u00f3\u017cnych dyscyplinach tylko podkre\u015blaj\u0105 wyj\u0105tkowo\u015b\u0107 tej postaci.<\/p>\n\n\n\n

U progu II wojny \u015bwiatowej znajdowa\u0142a si\u0119 na szczycie kariery sportowej. Zd\u0105\u017cy\u0142a jeszcze z\u0142o\u017cy\u0107 \u015blubowanie olimpijskie przed planowanymi Igrzyskami w Helsinkach w 1940 roku. Wydarzenia polityczne pokrzy\u017cowa\u0142y te plany, ale jej kariera mia\u0142a jeszcze powr\u00f3ci\u0107 po wojnie \u2014 silniejsza ni\u017c kiedykolwiek.<\/p>\n\n\n\n

Rekordy i osi\u0105gni\u0119cia sportowe<\/strong><\/h4>\n\n\n\n

Sportowa biografia Jadwigi Wajs\u00f3wny to jeden z najja\u015bniejszych rozdzia\u0142\u00f3w w historii polskiej lekkoatletyki, szczeg\u00f3lnie w kontek\u015bcie lat mi\u0119dzywojennych i tu\u017c powojennych. Jej kariera, cho\u0107 rozpocz\u0119ta w m\u0142odym wieku, szybko przybra\u0142a imponuj\u0105cy rozmach. Uznawana by\u0142a za sportowczyni\u0119 o niemal idealnym po\u0142\u0105czeniu si\u0142y, techniki oraz samodyscypliny, co pozwoli\u0142o jej przez blisko dwie dekady dominowa\u0107 na krajowych stadionach i z powodzeniem rywalizowa\u0107 na arenie mi\u0119dzynarodowej.<\/p>\n\n\n\n

Najwi\u0119ksz\u0105 s\u0142aw\u0119 przyni\u00f3s\u0142 jej rzut dyskiem, konkurencja, w kt\u00f3rej przez wiele lat nie mia\u0142a sobie r\u00f3wnych. Ju\u017c na pocz\u0105tku lat 30. XX wieku zacz\u0119\u0142a bi\u0107 rekordy Polski, ale jej ambicje si\u0119ga\u0142y dalej. W latach 1932\u20131934 a\u017c osiem razy ustanawia\u0142a nowe rekordy \u015bwiata. By\u0142 to czas dynamicznego rozwoju kobiecej lekkoatletyki i Wajs\u00f3wna nadawa\u0142a mu tempo, przecieraj\u0105c szlaki dla przysz\u0142ych pokole\u0144 zawodniczek. Jako pierwsza kobieta na \u015bwiecie przekroczy\u0142a barier\u0119 40 metr\u00f3w w rzucie dyskiem, co w tamtych czasach mia\u0142o wymiar niemal symboliczny. Udowodni\u0142a, \u017ce kobiety mog\u0105 nie tylko rywalizowa\u0107 na wysokim poziomie, ale tak\u017ce ustanawia\u0107 standardy, z kt\u00f3rymi p\u00f3\u017aniej mierzono inne zawodniczki.<\/p>\n\n\n\n

Do jej najbardziej pami\u0119tnego wyst\u0119pu nale\u017ca\u0142 start na Igrzyskach Olimpijskich w Berlinie w 1936 roku, gdzie uzyska\u0142a wynik 46,22 metra. Wynik ten nie tylko da\u0142 jej srebrny medal, ale r\u00f3wnie\u017c pobi\u0142 aktualny rekord Polski, kt\u00f3ry przetrwa\u0142 a\u017c dwadzie\u015bcia lat. Wcze\u015bniej, na igrzyskach w Los Angeles w 1932 roku, zdoby\u0142a br\u0105zowy medal z wynikiem 38,74 metra. Trzeci i ostatni olimpijski start przypad\u0142 na rok 1948 w Londynie, gdzie mimo przerwy spowodowanej wojn\u0105 zdo\u0142a\u0142a zaj\u0105\u0107 wysokie czwarte miejsce. Na krajowym podw\u00f3rku jej dominacja by\u0142a absolutna. Dziesi\u0119ciokrotnie zdobywa\u0142a tytu\u0142 mistrzyni Polski w rzucie dyskiem, w latach 1932\u20131937 oraz po wojnie w latach 1945\u20131948. To osi\u0105gni\u0119cie do dzi\u015b budzi podziw i pokazuje nie tylko jej sportow\u0105 klas\u0119, ale i wytrwa\u0142o\u015b\u0107. R\u00f3wnocze\u015bnie z sukcesami w dysku, z powodzeniem rywalizowa\u0142a w innych konkurencjach. Sze\u015bciokrotnie zdobywa\u0142a mistrzostwo Polski w pchni\u0119ciu kul\u0105, a tak\u017ce trzykrotnie w skoku wzwy\u017c i dwukrotnie w skoku w dal z miejsca. Jej sportowa wszechstronno\u015b\u0107 by\u0142a wr\u0119cz wyj\u0105tkowa. Potrafi\u0142a osi\u0105ga\u0107 wysokie wyniki zar\u00f3wno w konkurencjach si\u0142owych, jak i technicznych.<\/p>\n\n\n\n

W sumie zdoby\u0142a 21 tytu\u0142\u00f3w mistrzyni Polski oraz 6 tytu\u0142\u00f3w wicemistrzowskich. W dysku, poza z\u0142otymi medalami, by\u0142a wicemistrzyni\u0105 ju\u017c w 1931 roku, co pokazuje, jak wcze\u015bnie wkroczy\u0142a na najwy\u017cszy poziom. W pchni\u0119ciu kul\u0105 ust\u0119powa\u0142a rywalkom jedynie na pocz\u0105tku lat 30., a w skoku wzwy\u017c plasowa\u0142a si\u0119 w \u015bcis\u0142ej krajowej czo\u0142\u00f3wce przez kilka sezon\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Lista jej rekord\u00f3w \u017cyciowych r\u00f3wnie\u017c imponuje. Najlepszy wynik w rzucie dyskiem \u2014 46,22 m \u2014 uzyskany podczas Igrzysk w Berlinie, na d\u0142ugo pozosta\u0142 nieosi\u0105galny dla innych zawodniczek. W pchni\u0119ciu kul\u0105 osi\u0105gn\u0119\u0142a rezultat 12,24 m, w skoku wzwy\u017c 1,48 m, a w skoku w dal z miejsca 2,39 m. Warto zaznaczy\u0107, \u017ce w tamtych czasach nie istnia\u0142y zaawansowane technologie wspomagaj\u0105ce treningi, co czyni jej osi\u0105gni\u0119cia jeszcze bardziej godnymi podziwu.<\/p>\n\n\n\n

Wajs\u00f3wna by\u0142a r\u00f3wnie\u017c kilkukrotn\u0105 laureatk\u0105 plebiscyt\u00f3w sportowych. W rankingu \u201ePrzegl\u0105du Sportowego\u201d zajmowa\u0142a czo\u0142owe miejsca: 3. w 1932 roku, 2. w latach 1933 i 1934, 4. w 1936, a po wojnie powr\u00f3ci\u0142a na podium z 3. miejscem w 1948 roku. Dwa razy zosta\u0142a uhonorowana Wielk\u0105 Honorow\u0105 Nagrod\u0105 Sportow\u0105 \u2014 presti\u017cowym wyr\u00f3\u017cnieniem przyznawanym wybitnym polskim sportowcom. W 1936 roku otrzyma\u0142a r\u00f3wnie\u017c Honorowe Obywatelstwo Miasta Pabianic, co by\u0142o dowodem uznania dla jej osi\u0105gni\u0119\u0107 nie tylko na arenie sportowej, ale tak\u017ce jako reprezentantki lokalnej spo\u0142eczno\u015bci. Po zako\u0144czeniu kariery zawodniczej nie zerwa\u0142a kontaktu ze sportem. W 1949 roku rozpocz\u0119\u0142a prac\u0119 jako trenerka w \u0141\u00f3dzkim Klubie Sportowym, jednocze\u015bnie reprezentuj\u0105c jego barwy a\u017c do 1958 roku. Anga\u017cowa\u0142a si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w dzia\u0142alno\u015b\u0107 Polskiego Komitetu Olimpijskiego, gdzie wspiera\u0142a rozw\u00f3j kobiecej lekkoatletyki i edukacji sportowej m\u0142odzie\u017cy.<\/p>\n\n\n\n

Dzia\u0142alno\u015b\u0107 narodowa i ideowa<\/h5>\n\n\n\n

\u017bycie Jadwigi Wajs\u00f3wny nie ogranicza\u0142o si\u0119 jedynie do sportu. Od wczesnej m\u0142odo\u015bci by\u0142a silnie zwi\u0105zana z polskim ruchem narodowym, kt\u00f3ry kszta\u0142towa\u0142 jej pogl\u0105dy i postaw\u0119 spo\u0142eczn\u0105. Wychowana w atmosferze g\u0142\u0119boko patriotycznej i katolickiej, odczuwa\u0142a siln\u0105 potrzeb\u0119 s\u0142u\u017cby wobec ojczyzny. Jej dzia\u0142alno\u015b\u0107 ideowa to wa\u017cny element biografii, cz\u0119sto pomijany w relacjach sportowych, a przecie\u017c odgrywa\u0142 on w jej \u017cyciu istotn\u0105 rol\u0119.<\/p>\n\n\n\n

W wieku kilkunastu lat do\u0142\u0105czy\u0142a do Sekcji M\u0142odych Stronnictwa Narodowego. Organizacja ta skupia\u0142a m\u0142odzie\u017c wychowywan\u0105 w duchu narodowym, konserwatywnym i katolickim, propaguj\u0105c\u0105 warto\u015bci zwi\u0105zane z polsk\u0105 to\u017csamo\u015bci\u0105, tradycj\u0105 i kultur\u0105. W\u0142a\u015bnie w tym \u015brodowisku Wajs\u00f3wna uczy\u0142a si\u0119 dyscypliny, odpowiedzialno\u015bci i pracy zespo\u0142owej. W 1932 roku zosta\u0142a uhonorowana Mieczykiem Chrobrego, odznaczeniem przyznawanym przez Ob\u00f3z Wielkiej Polski z okazji sz\u00f3stej rocznicy jego powstania. Uroczysto\u015b\u0107 odby\u0142a si\u0119 w \u0141odzi i by\u0142a symbolem uznania dla jej dzia\u0142alno\u015bci w duchu narodowym.<\/p>\n\n\n\n

Rodzina Wajs\u00f3wny by\u0142a g\u0142\u0119boko zaanga\u017cowana w ruch narodowy. Jej bracia, w szczeg\u00f3lno\u015bci Ludomir, byli aktywnymi dzia\u0142aczami Obozu Wielkiej Polski oraz Stronnictwa Narodowego. W 1934 roku Ludomir zosta\u0142 aresztowany i osadzony w obozie w Berezie Kartuskiej, miejscu przeznaczonym dla przeciwnik\u00f3w politycznych sanacyjnych w\u0142adz. Pobyt w obozie trwa\u0142 trzy miesi\u0105ce. To wydarzenie mia\u0142o du\u017cy wp\u0142yw na Wajs\u00f3wn\u0119. Rozwa\u017ca\u0142a w\u00f3wczas rezygnacj\u0119 z udzia\u0142u w meczu lekkoatletycznym Polska \u2013 Japonia, co pokazuje, jak silne wi\u0119zi rodzinne i ideowe kierowa\u0142y jej decyzjami.<\/p>\n\n\n\n

Dla Wajs\u00f3wny warto\u015bci narodowe nie by\u0142y pustymi has\u0142ami. Wierzy\u0142a w ide\u0119 Polski suwerennej, silnej moralnie i spo\u0142ecznie zorganizowanej. W jej postawie widoczna by\u0142a harmonia mi\u0119dzy sportow\u0105 rywalizacj\u0105 a obowi\u0105zkiem obywatelskim. Ruch narodowy by\u0142 dla niej przestrzeni\u0105 formacji charakteru, a nie tylko aktywno\u015bci organizacyjnej. Pozwoli\u0142 jej ukszta\u0142towa\u0107 si\u0119 jako osoba stanowcza, wierna zasadom, zdolna do po\u015bwi\u0119ce\u0144. R\u00f3wnie\u017c po wojnie kontynuowa\u0142a dzia\u0142ania w duchu s\u0142u\u017cby spo\u0142ecznej. Cho\u0107 nie anga\u017cowa\u0142a si\u0119 ju\u017c politycznie, nadal wspiera\u0142a inicjatywy zwi\u0105zane z edukacj\u0105 i wychowaniem m\u0142odzie\u017cy. Pracowa\u0142a w Towarzystwie Przyjaci\u00f3\u0142 Dzieci oraz Kole Dzieci Specjalnej Troski, gdzie przekazywa\u0142a m\u0142odszym pokoleniom warto\u015bci, kt\u00f3re sama wynios\u0142a z domu i z dzia\u0142alno\u015bci narodowej. Czu\u0142a, \u017ce jej obowi\u0105zkiem jest nie tylko sportowe dziedzictwo, ale tak\u017ce budowanie spo\u0142ecznego kapita\u0142u m\u0142odego pokolenia.<\/p>\n\n\n\n

W przypadku Wajs\u00f3wny sport i ideowo\u015b\u0107 nie by\u0142y od siebie oderwane. Przeciwnie \u2014 wzajemnie si\u0119 uzupe\u0142nia\u0142y. Si\u0142a fizyczna sz\u0142a w parze z si\u0142\u0105 moraln\u0105. Jako kobieta zaanga\u017cowana w \u017cycie narodowe i jednocze\u015bnie reprezentuj\u0105ca Polsk\u0119 na arenie mi\u0119dzynarodowej, stanowi\u0142a \u017cywy przyk\u0142ad tego, jak sport mo\u017ce by\u0107 narz\u0119dziem wychowania i formacji spo\u0142ecznej. Jej postawa przyci\u0105ga\u0142a uwag\u0119 nie tylko komentator\u00f3w sportowych, ale i publicyst\u00f3w spo\u0142ecznych. W oczach wielu by\u0142a symbolem kobiety nowoczesnej, silnej, ale zarazem wiernej tradycji.<\/p>\n\n\n\n

Do\u015bwiadczenia wojenne<\/h4>\n\n\n\n

Wybuch II wojny \u015bwiatowej brutalnie przerwa\u0142 \u017cycie sportowe wielu zawodnik\u00f3w, w tym r\u00f3wnie\u017c Jadwigi Wajs\u00f3wny. Na kr\u00f3tko przed wojn\u0105 zd\u0105\u017cy\u0142a jeszcze przeprowadzi\u0107 si\u0119 z Pabianic do \u0141odzi i z\u0142o\u017cy\u0107 \u015blubowanie olimpijskie w zwi\u0105zku z planowanymi igrzyskami w Helsinkach w 1940 roku. W obliczu katastrofy politycznej i militarnej kraju jej plany sportowe musia\u0142y jednak zej\u015b\u0107 na dalszy plan.<\/p>\n\n\n\n

W pocz\u0105tkowym okresie wojny opu\u015bci\u0142a Warszaw\u0119 i stara\u0142a si\u0119 przetrwa\u0107 w bezpieczniejszym otoczeniu. Mimo trudnych warunk\u00f3w nie straci\u0142a kontaktu ze \u015bwiatem sportowym i z osobami, kt\u00f3re tak jak ona odczuwa\u0142y moralny obowi\u0105zek wobec ojczyzny. Utrzymywa\u0142a relacje mi\u0119dzy innymi z Mari\u0105 Kwa\u015bniewsk\u0105 i Eugeniuszem Lokajskim, znanymi sportowcami i p\u00f3\u017aniejszymi uczestnikami konspiracji.<\/p>\n\n\n\n

W 1943 roku zosta\u0142a aresztowana przez Gestapo. Zatrzymanie wi\u0105za\u0142o si\u0119 z brutalnym przes\u0142uchaniem, podczas kt\u00f3rego straci\u0142a z\u0119by. Cho\u0107 nie zachowa\u0142y si\u0119 dok\u0142adne informacje na temat przyczyny aresztowania, mo\u017cna przypuszcza\u0107, \u017ce mia\u0142o ono zwi\u0105zek z podejrzeniami o dzia\u0142alno\u015b\u0107 konspiracyjn\u0105 lub powi\u0105zania ideowe z ruchem narodowym. Jej cierpienie fizyczne i psychiczne w tamtym okresie zostawi\u0142o trwa\u0142y \u015blad. W czasie powstania warszawskiego Wajs\u00f3wna nie pozosta\u0142a bierna. Bra\u0142a udzia\u0142 w pracach fortyfikacyjnych, kopa\u0142a rowy i budowa\u0142a umocnienia. Po kapitulacji przedosta\u0142a si\u0119 do Bochni, gdzie pracowa\u0142a w piekarni i stara\u0142a si\u0119 odnale\u017a\u0107 wzgl\u0119dny spok\u00f3j. Z ko\u0144cem wojny powr\u00f3ci\u0142a do \u0141odzi, a nast\u0119pnie do rodzinnych Pabianic, pr\u00f3buj\u0105c odbudowa\u0107 nie tylko swoje \u017cycie prywatne, ale i karier\u0119 sportow\u0105.<\/p>\n\n\n\n

\u017bycie prywatne i po zako\u0144czeniu kariery<\/h4>\n\n\n\n

Po zako\u0144czeniu II wojny \u015bwiatowej Jadwiga Wajs\u00f3wna wr\u00f3ci\u0142a do rodzinnych Pabianic i kontynuowa\u0142a swoj\u0105 karier\u0119 sportow\u0105, cho\u0107 ju\u017c w innej rzeczywisto\u015bci spo\u0142eczno-politycznej. Jej powr\u00f3t na stadion po tak dramatycznych przej\u015bciach by\u0142 dowodem ogromnej si\u0142y psychicznej i poczucia odpowiedzialno\u015bci za polski sport. Od 1945 roku reprezentowa\u0142a Dziewiarski Klub Sportowy, a p\u00f3\u017aniej \u0141\u00f3dzki Klub Sportowy. Zawodniczk\u0105 pozostawa\u0142a a\u017c do ko\u0144ca lat 50., a jej obecno\u015b\u0107 na zawodach by\u0142a symbolem trwa\u0142o\u015bci tradycji lekkoatletycznych mimo zniszcze\u0144 wojennych.<\/p>\n\n\n\n

R\u00f3wnolegle z karier\u0105 sportow\u0105 prowadzi\u0142a \u017cycie rodzinne. W styczniu 1938 roku po\u015blubi\u0142a Franciszka Gr\u0119tkiewicza, pasjonata motoryzacji i zawodowego automobilist\u0119. Z tego ma\u0142\u017ce\u0144stwa urodzi\u0142o si\u0119 dw\u00f3ch syn\u00f3w: Andrzej Jerzy i Maciej. Niestety, Franciszek zmar\u0142 w 1945 roku, pozostawiaj\u0105c Wajs\u00f3wn\u0119 z dzie\u0107mi w trudnej, powojennej rzeczywisto\u015bci. W sierpniu 1947 roku wysz\u0142a ponownie za m\u0105\u017c. Jej drugim m\u0119\u017cem zosta\u0142 Tadeusz Stefan Marcinkiewicz. Zwi\u0105zek ten zapewni\u0142 jej stabilno\u015b\u0107 i wsparcie w dalszych latach \u017cycia.<\/p>\n\n\n\n

Po zako\u0144czeniu aktywnego uprawiania sportu rozpocz\u0119\u0142a prac\u0119 jako trenerka w \u0141\u00f3dzkim Klubie Sportowym. Szkoli\u0142a m\u0142odzie\u017c i przekazywa\u0142a swoje do\u015bwiadczenie kolejnym pokoleniom. By\u0142a osob\u0105 szanowan\u0105, traktowan\u0105 jako autorytet nie tylko w sprawach sportowych, ale r\u00f3wnie\u017c wychowawczych. Jej dzia\u0142alno\u015b\u0107 mia\u0142a charakter lokalny, ale by\u0142a g\u0142\u0119boko zakorzeniona w warto\u015bciach wyniesionych z m\u0142odo\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

Po latach intensywnej pracy i sportowych zmaga\u0144 pozosta\u0142a w Pabianicach, gdzie sp\u0119dzi\u0142a ostatnie dekady \u017cycia. Zmar\u0142a 1 lutego 1990 roku. Pozostawi\u0142a po sobie nie tylko medale i rekordy, lecz r\u00f3wnie\u017c pami\u0119\u0107 o kobiecie silnej, lojalnej i zaanga\u017cowanej. W rodzinnym mie\u015bcie pami\u0119\u0107 o niej jest \u017cywa. Dom, w kt\u00f3rym mieszka\u0142a przy ulicy Kili\u0144skiego 24 w Pabianicach, oznaczono tablic\u0105 pami\u0105tkow\u0105. Ulica nosz\u0105ca jej imi\u0119 znajduje si\u0119 na osiedlu Bugaj. Jej gr\u00f3b na Cmentarzu Starym w Pabianicach jest miejscem odwiedzanym przez lokaln\u0105 spo\u0142eczno\u015b\u0107, dzia\u0142aczy sportowych i historyk\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Cho\u0107 po jej \u015bmierci up\u0142yn\u0119\u0142o wiele lat, jej nazwisko nadal pojawia si\u0119 w kontek\u015bcie historii olimpizmu i wk\u0142adu kobiet w rozw\u00f3j polskiego sportu. Wajs\u00f3wna jest przywo\u0142ywana jako jedna z tych postaci, kt\u00f3re nie tylko osi\u0105ga\u0142y sukcesy, ale r\u00f3wnie\u017c nadawa\u0142y im g\u0142\u0119bszy sens. Jej \u017cycie to przyk\u0142ad s\u0142u\u017cby nie tylko na stadionie, ale r\u00f3wnie\u017c w spo\u0142ecze\u0144stwie, kt\u00f3re potrzebowa\u0142o wzorc\u00f3w odwagi i uczciwo\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

Kamila Firlej<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W burzliwej historii XX wieku niewiele postaci potrafi\u0142o tak wyra\u017anie po\u0142\u0105czy\u0107 dwa \u015bwiaty sportowej doskona\u0142o\u015bci i g\u0142\u0119bokiego zaanga\u017cowania narodowego, jak Jadwiga Wajs\u00f3wna. Urodzona w 1912 roku w Pabianicach, zas\u0142yn\u0119\u0142a jako jedna z najzdolniejszych i najbardziej utytu\u0142owanych lekkoatletek okresu mi\u0119dzywojennego. By\u0142a pionierk\u0105 kobiecej lekkoatletyki w Polsce, trzykrotn\u0105 uczestniczk\u0105 igrzysk olimpijskich, medalistk\u0105 olimpijsk\u0105, rekordzistk\u0105 \u015bwiata i wielokrotn\u0105 […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":18101,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[41,6],"tags":[5737,5734,5736,622,5731,5739,541,5732,5738,3965,606,5733,2265,5742,5735,5741,492,5740],"class_list":["post-18326","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia-i-idea","category-postacie","tag-berlin-1936","tag-gestapo","tag-igrzyska-olimpijskie","tag-ii-rzeczpospolita","tag-jadwiga-wajsowna","tag-kobiety-w-sporcie","tag-konspiracja","tag-lekkoatletyka","tag-lks","tag-mieczyk-chrobrego","tag-okupacja-niemiecka","tag-pabianice","tag-patriotyzm","tag-polski-sport","tag-rzut-dyskiem","tag-sport-i-ideologia","tag-stronnictwo-narodowe","tag-trenerka"],"yoast_head":"\nJadwiga Wajs\u00f3wna - endeczka i medalistka olimpijska - Dziennik Narodowy<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Dziennik Narodowy to zbi\u00f3r najwa\u017cniejszych informacji dla \u015brodowiska narodowego i patriotycznego.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=18326\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Jadwiga Wajs\u00f3wna - endeczka i medalistka olimpijska - Dziennik Narodowy\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Dziennik Narodowy to zbi\u00f3r najwa\u017cniejszych informacji dla \u015brodowiska narodowego i patriotycznego.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=18326\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Dziennik Narodowy\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/DziennikNarodowy\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-12-14T23:47:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-10-27T05:05:06+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/ChatGPT-Image-12-paz-2025-11_56_14-1024x683.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1024\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"683\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Redakcja\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@Dziennik_N\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@Dziennik_N\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Redakcja\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"14 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=18326#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=18326\"},\"author\":{\"name\":\"Redakcja\",\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#\/schema\/person\/ff639da77d6cc52c042a97f149e0e3f1\"},\"headline\":\"Jadwiga Wajs\u00f3wna – endeczka i medalistka olimpijska\",\"datePublished\":\"2025-12-14T23:47:00+00:00\",\"dateModified\":\"2025-10-27T05:05:06+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=18326\"},\"wordCount\":2855,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#organization\"},\"keywords\":[\"Berlin 1936\",\"Gestapo\",\"igrzyska olimpijskie\",\"II Rzeczpospolita\",\"Jadwiga Wajs\u00f3wna\",\"kobiety w sporcie\",\"konspiracja\",\"lekkoatletyka\",\"\u0141KS\",\"mieczyk Chrobrego\",\"okupacja niemiecka\",\"Pabianice\",\"patriotyzm\",\"polski sport\",\"rzut dyskiem\",\"sport i ideologia\",\"Stronnictwo Narodowe\",\"trenerka\"],\"articleSection\":[\"Historia i idea\",\"Postacie\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=18326\",\"url\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=18326\",\"name\":\"Jadwiga Wajs\u00f3wna - endeczka i medalistka olimpijska - Dziennik Narodowy\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#website\"},\"datePublished\":\"2025-12-14T23:47:00+00:00\",\"dateModified\":\"2025-10-27T05:05:06+00:00\",\"description\":\"Dziennik Narodowy to zbi\u00f3r najwa\u017cniejszych informacji dla \u015brodowiska narodowego i patriotycznego.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=18326#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=18326\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=18326#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Jadwiga Wajs\u00f3wna – endeczka i medalistka olimpijska\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/\",\"name\":\"Dziennik Narodowy\",\"description\":\"Dziennik Narodowy\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#organization\"},\"alternateName\":\"Dziennik Narodowy to zbi\u00f3r najwa\u017cniejszych informacji dla \u015brodowiska narodowego i patriotycznego.\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#organization\",\"name\":\"Dziennik Narodowy\",\"alternateName\":\"Dziennik Narodowy to zbi\u00f3r najwa\u017cniejszych informacji dla \u015brodowiska narodowego i patriotycznego.\",\"url\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"http:\/\/dzienniknarodowy.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/dn_logo-dark-1.png\",\"contentUrl\":\"http:\/\/dzienniknarodowy.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/dn_logo-dark-1.png\",\"width\":704,\"height\":155,\"caption\":\"Dziennik Narodowy\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#\/schema\/logo\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/www.facebook.com\/DziennikNarodowy\",\"https:\/\/twitter.com\/Dziennik_N\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#\/schema\/person\/ff639da77d6cc52c042a97f149e0e3f1\",\"name\":\"Redakcja\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/79ff7411ec10862047a34aae93d1672549efe67840169bf3eaef69cb41874242?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/79ff7411ec10862047a34aae93d1672549efe67840169bf3eaef69cb41874242?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Redakcja\"},\"url\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?author=3\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Jadwiga Wajs\u00f3wna - endeczka i medalistka olimpijska - Dziennik Narodowy","description":"Dziennik Narodowy to zbi\u00f3r najwa\u017cniejszych informacji dla \u015brodowiska narodowego i patriotycznego.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=18326","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Jadwiga Wajs\u00f3wna - endeczka i medalistka olimpijska - Dziennik Narodowy","og_description":"Dziennik Narodowy to zbi\u00f3r najwa\u017cniejszych informacji dla \u015brodowiska narodowego i patriotycznego.","og_url":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=18326","og_site_name":"Dziennik Narodowy","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/DziennikNarodowy","article_published_time":"2025-12-14T23:47:00+00:00","article_modified_time":"2025-10-27T05:05:06+00:00","og_image":[{"width":1024,"height":683,"url":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/ChatGPT-Image-12-paz-2025-11_56_14-1024x683.png","type":"image\/png"}],"author":"Redakcja","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@Dziennik_N","twitter_site":"@Dziennik_N","twitter_misc":{"Napisane przez":"Redakcja","Szacowany czas czytania":"14 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=18326#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=18326"},"author":{"name":"Redakcja","@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#\/schema\/person\/ff639da77d6cc52c042a97f149e0e3f1"},"headline":"Jadwiga Wajs\u00f3wna – endeczka i medalistka olimpijska","datePublished":"2025-12-14T23:47:00+00:00","dateModified":"2025-10-27T05:05:06+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=18326"},"wordCount":2855,"publisher":{"@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#organization"},"keywords":["Berlin 1936","Gestapo","igrzyska olimpijskie","II Rzeczpospolita","Jadwiga Wajs\u00f3wna","kobiety w sporcie","konspiracja","lekkoatletyka","\u0141KS","mieczyk Chrobrego","okupacja niemiecka","Pabianice","patriotyzm","polski sport","rzut dyskiem","sport i ideologia","Stronnictwo Narodowe","trenerka"],"articleSection":["Historia i idea","Postacie"],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=18326","url":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=18326","name":"Jadwiga Wajs\u00f3wna - endeczka i medalistka olimpijska - Dziennik Narodowy","isPartOf":{"@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#website"},"datePublished":"2025-12-14T23:47:00+00:00","dateModified":"2025-10-27T05:05:06+00:00","description":"Dziennik Narodowy to zbi\u00f3r najwa\u017cniejszych informacji dla \u015brodowiska narodowego i patriotycznego.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=18326#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=18326"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=18326#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Jadwiga Wajs\u00f3wna – endeczka i medalistka olimpijska"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#website","url":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/","name":"Dziennik Narodowy","description":"Dziennik Narodowy","publisher":{"@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#organization"},"alternateName":"Dziennik Narodowy to zbi\u00f3r najwa\u017cniejszych informacji dla \u015brodowiska narodowego i patriotycznego.","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#organization","name":"Dziennik Narodowy","alternateName":"Dziennik Narodowy to zbi\u00f3r najwa\u017cniejszych informacji dla \u015brodowiska narodowego i patriotycznego.","url":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"http:\/\/dzienniknarodowy.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/dn_logo-dark-1.png","contentUrl":"http:\/\/dzienniknarodowy.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/dn_logo-dark-1.png","width":704,"height":155,"caption":"Dziennik Narodowy"},"image":{"@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/DziennikNarodowy","https:\/\/twitter.com\/Dziennik_N"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#\/schema\/person\/ff639da77d6cc52c042a97f149e0e3f1","name":"Redakcja","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/79ff7411ec10862047a34aae93d1672549efe67840169bf3eaef69cb41874242?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/79ff7411ec10862047a34aae93d1672549efe67840169bf3eaef69cb41874242?s=96&d=mm&r=g","caption":"Redakcja"},"url":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?author=3"}]}},"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18326","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=18326"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18326\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":18327,"href":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18326\/revisions\/18327"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/18101"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=18326"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=18326"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=18326"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}<br /> <b>Fatal error</b>: Uncaught wfWAFStorageFileException: Unable to save temporary file for atomic writing. in /home/klient.dhosting.pl/silnapolska/dzienniknarodowy.pl-xu9p/public_html/wp-content/plugins/wordfence/vendor/wordfence/wf-waf/src/lib/storage/file.php:34 Stack trace: #0 /home/klient.dhosting.pl/silnapolska/dzienniknarodowy.pl-xu9p/public_html/wp-content/plugins/wordfence/vendor/wordfence/wf-waf/src/lib/storage/file.php(658): wfWAFStorageFile::atomicFilePutContents('/home/klient.dh...', '<?php exit('Acc...') #1 [internal function]: wfWAFStorageFile->saveConfig('livewaf') #2 {main} thrown in <b>/home/klient.dhosting.pl/silnapolska/dzienniknarodowy.pl-xu9p/public_html/wp-content/plugins/wordfence/vendor/wordfence/wf-waf/src/lib/storage/file.php</b> on line <b>34</b><br />