G\u0142o\u015bna sprawa hodowcy \u015bwi\u0144 spod \u0141odzi, kt\u00f3ry zosta\u0142 pozwany przez nowych s\u0105siad\u00f3w za uci\u0105\u017cliwy fetor, pokazuje, \u017ce wiejskie realia coraz cz\u0119\u015bciej zderzaj\u0105 si\u0119 z oczekiwaniami mieszka\u0144c\u00f3w, kt\u00f3rzy szukaj\u0105 na wsi ciszy i komfortu, ale niekoniecznie akceptuj\u0105 jej naturalne cechy. W tle toczy si\u0119 sp\u00f3r o co\u015b wi\u0119cej ni\u017c smr\u00f3d \u2013 o to, czy polski rolnik ma jeszcze w Polsce miejsce, w kt\u00f3rym mo\u017ce spokojnie pracowa\u0107, nie boj\u0105c si\u0119 pozw\u00f3w i sankcji.<\/p>\n\n\n\n
Sytuacja staje si\u0119 na tyle napi\u0119ta, \u017ce do akcji wkroczy\u0142o Ministerstwo Rolnictwa.<\/p>\n\n\n\n
\n\u2013 Musimy broni\u0107 funkcji produkcyjnej wsi, bo bez tego nie b\u0119dzie polskiego rolnictwa \u2013
powiedzia\u0142 Stefan Krajewski, minister rolnictwa z ramienia PSL, zapowiadaj\u0105c zmiany prawne, kt\u00f3re maj\u0105 chroni\u0107 rolnik\u00f3w przed podobnymi sytuacjami w przysz\u0142o\u015bci.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\nDramat rolnika spod \u0141odzi \u2013 od pozwu do precedensu spo\u0142ecznego<\/h2>\n\n\n\n
Szymon Kluka, hodowca \u015bwi\u0144 z ma\u0142ej miejscowo\u015bci w woj. \u0142\u00f3dzkim, prowadzi\u0142 swoj\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 od lat. Nic nie wskazywa\u0142o, \u017ce stanie si\u0119 centraln\u0105 postaci\u0105 og\u00f3lnopolskiego sporu. Jego chlewnia by\u0142a zarejestrowana i zgodna z przepisami \u2013 a jednak, w 2018 roku, do s\u0105du trafi\u0142 pozew od s\u0105siad\u00f3w, kt\u00f3rzy domagali si\u0119 odszkodowania za \u2013 jak okre\u015blili \u2013 \u201eod\u00f3r uniemo\u017cliwiaj\u0105cy normalne \u017cycie\u201d.<\/em><\/p>\n\n\n\n
S\u0105d przyzna\u0142 im racj\u0119. Pocz\u0105tkowo kwota odszkodowania wynosi\u0142a 86 tys. z\u0142, ale po apelacji i dalszym post\u0119powaniu suma wzros\u0142a do ponad 110 tys. z\u0142. Wyrok zosta\u0142 podtrzymany przez S\u0105d Najwy\u017cszy, a rolnik zmuszony by\u0142 do wyp\u0142aty pe\u0142nej kwoty.<\/p>\n\n\n\n
\n\u2013 Nie spodziewa\u0142em si\u0119, \u017ce kto\u015b, kto przeprowadzi\u0142 si\u0119 na wie\u015b, mo\u017ce mnie pozwa\u0107 za to, \u017ce prowadz\u0119 legalne gospodarstwo \u2013 m\u00f3wi\u0142 Kluka w rozmowie z WP Finanse.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
Dla rolnika wyrok to nie tylko koszt finansowy, ale i psychiczny. Musia\u0142 ograniczy\u0107 produkcj\u0119 i zrezygnowa\u0107 z cz\u0119\u015bci hodowli, by nie narazi\u0107 si\u0119 na kolejne pozwy. Jego przypadek zbulwersowa\u0142 \u015brodowisko rolnicze i doprowadzi\u0142 do powstania obywatelskiej zbi\u00f3rki \u2013 wspartej m.in. przez polityk\u00f3w PSL \u2013 maj\u0105cej pokry\u0107 cz\u0119\u015b\u0107 zas\u0105dzonego odszkodowania.<\/p>\n\n\n\n
Minister rolnictwa nie kryje oburzenia:<\/p>\n\n\n\n
\n\u2013 Takie sytuacje s\u0105 nie do przyj\u0119cia. Nie mo\u017ce by\u0107 tak, \u017ce kto\u015b prowadzi legaln\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107, a s\u0105d uznaje, \u017ce zapachy zwi\u0105zane z produkcj\u0105 roln\u0105 to naruszenie d\u00f3br osobistych s\u0105siad\u00f3w \u2013
komentowa\u0142 Krajewski, zapowiadaj\u0105c tzw. \u201eLex Fetor\u201d czyli nowelizacj\u0119 przepis\u00f3w, kt\u00f3ra ma jasno okre\u015bli\u0107, \u017ce wie\u015b to przede wszystkim miejsce pracy rolnika.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\nReakcja resortu \u2013 nowelizacja prawa i ochrona funkcji produkcyjnej wsi<\/h2>\n\n\n\n
Sprawa rolnika spod \u0141odzi natychmiast odbi\u0142a si\u0119 szerokim echem w \u015brodowiskach rolniczych i w ministerstwie. Dla Stefana Krajewskiego by\u0142a impulsem do og\u0142oszenia plan\u00f3w nowelizacji przepis\u00f3w, kt\u00f3re \u2013 jak m\u00f3wi\u0142 \u2013 maj\u0105 jednoznacznie chroni\u0107 rolnik\u00f3w przed podobnymi pozwami.<\/p>\n\n\n\n
\n\u2013 Trzeba doprecyzowa\u0107, \u017ce je\u017celi kto\u015b kupuje nieruchomo\u015b\u0107 na obszarze wiejskim, to musi liczy\u0107 si\u0119 z charakterem tej przestrzeni \u2013 zaznaczy\u0142 minister w rozmowie z WP Finanse. \u2013 Wie\u015b to nie tylko cisza i spok\u00f3j, ale te\u017c praca, zapachy i ha\u0142asy wynikaj\u0105ce z produkcji rolnej. Musimy to jasno zakodowa\u0107 w przepisach.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
Ministerstwo planuje zmiany w kilku aktach prawnych: w Kodeksie cywilnym, ustawie o wykroczeniach, a tak\u017ce w przepisach dotycz\u0105cych planowania przestrzennego. Najwa\u017cniejsze maj\u0105 jednak by\u0107 zmiany \u015bwiadomo\u015bciowe. Krajewski zapowiedzia\u0142 kampani\u0119 edukacyjn\u0105 skierowan\u0105 do nowych mieszka\u0144c\u00f3w wsi, kt\u00f3ra ma u\u015bwiadomi\u0107 im, gdzie si\u0119 osiedlaj\u0105 i z czym to si\u0119 wi\u0105\u017ce.<\/p>\n\n\n\n
Jednym z rozwa\u017canych rozwi\u0105za\u0144 jest wprowadzenie klauzuli informacyjnej dla os\u00f3b nabywaj\u0105cych dzia\u0142ki na terenach wiejskich. Osoby takie mia\u0142yby obowi\u0105zek zapozna\u0107 si\u0119 z charakterem otoczenia \u2013 w tym z obecno\u015bci\u0105 gospodarstw rolnych prowadz\u0105cych intensywn\u0105 produkcj\u0119. To mia\u0142oby minimalizowa\u0107 ryzyko p\u00f3\u017aniejszych konflikt\u00f3w i proces\u00f3w s\u0105dowych.<\/p>\n\n\n\n
\n\u2013 Kto\u015b, kto buduje dom obok chlewni albo kurnika, nie mo\u017ce udawa\u0107 zaskoczenia, \u017ce z tego wynikaj\u0105 zapachy. Tak jak nie mo\u017cna mieszka\u0107 przy torach i pozywa\u0107 PKP za ha\u0142as \u2013 podkre\u015bli\u0142 Krajewski w wywiadzie dla Polsat News.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
Minister nie wyklucza r\u00f3wnie\u017c zmian w zasadach planowania przestrzennego. Nowelizacja mog\u0142aby wprowadzi\u0107 wym\u00f3g tworzenia tzw. \u201estref buforowych\u201d wok\u00f3\u0142 gospodarstw intensywnej hodowli \u2013 pas\u00f3w zieleni lub obszar\u00f3w technicznych oddzielaj\u0105cych zabudow\u0119 mieszkaln\u0105 od rolniczej.<\/p>\n\n\n\n
Tymczasem sam rolnik nie pozosta\u0142 bez wsparcia. Po medialnym nag\u0142o\u015bnieniu sprawy politycy PSL zadeklarowali, \u017ce wp\u0142ac\u0105 \u015brodki z partyjnej subwencji na zbi\u00f3rk\u0119 dla Kluki. Dodatkowo, Krajewski zapowiedzia\u0142 stworzenie funduszu interwencyjnego dla rolnik\u00f3w poszkodowanych w podobnych sprawach.<\/p>\n\n\n\n
\n\u2013 To sytuacja precedensowa, ale obawiam si\u0119, \u017ce nie ostatnia. Dlatego musimy zadzia\u0142a\u0107 szybko \u2013
doda\u0142 minister, zapowiadaj\u0105c, \u017ce projekt nowelizacji trafi do Sejmu \u201ew najbli\u017cszych tygodniach\u201d.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\nG\u0142os rolnik\u00f3w \u2013 prawo do prowadzenia dzia\u0142alno\u015bci i \u015bwiadomo\u015b\u0107, czy ignorancja nowych mieszka\u0144c\u00f3w?<\/h2>\n\n\n\n
W ca\u0142ej sprawie g\u0142os zabrali tak\u017ce sami rolnicy. W ich opinii sp\u00f3r o zapachy to nie tylko absurd, ale tak\u017ce zagro\u017cenie dla sensu istnienia wsi jako przestrzeni produkcyjnej. Dla wielu z nich wyrok przeciwko Szymonowi Kluce to sygna\u0142, \u017ce nawet legalnie prowadzona dzia\u0142alno\u015b\u0107 mo\u017ce zosta\u0107 uznana za uci\u0105\u017cliw\u0105 tylko dlatego, \u017ce komu\u015b przeszkadza jej naturalny efekt uboczny.<\/p>\n\n\n\n
S\u0142awomir Izdebski, przewodnicz\u0105cy rolniczego OPZZ, nie przebiera\u0142 w s\u0142owach:<\/p>\n\n\n\n
\n\u2013 Je\u015bli kto\u015b buduje dom na wsi, to z pe\u0142n\u0105 \u015bwiadomo\u015bci\u0105, \u017ce tam czasem \u015bmierdzi. Nie mo\u017cna oczekiwa\u0107 zapachu lawendy, kiedy obok kto\u015b hoduje \u015bwinie albo krowy \u2013 powiedzia\u0142 w rozmowie z WP. \u2013 Takie procesy s\u0105 nie tylko oderwane od reali\u00f3w, ale gro\u017ane. Ludzie si\u0119 boj\u0105 inwestowa\u0107 w produkcj\u0119.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
Rolnicy zwracaj\u0105 uwag\u0119, \u017ce problemem nie jest samo s\u0105siedztwo \u2013 z tym radz\u0105 sobie od pokole\u0144 \u2013 ale nowi mieszka\u0144cy, cz\u0119sto z miast, kt\u00f3rzy przyje\u017cd\u017caj\u0105 na wie\u015b z oczekiwaniami rodem z katalog\u00f3w deweloperskich. Oczekuj\u0105 sielanki, a gdy jej nie dostaj\u0105 \u2013 id\u0105 do s\u0105du.<\/p>\n\n\n\n
\n\u2013 Mamy do czynienia z post\u0119puj\u0105c\u0105 urbanizacj\u0105 wsi. Tylko \u017ce wie\u015b to nie osiedle domk\u00f3w jednorodzinnych. To teren pracy, ha\u0142asu i nawoz\u00f3w \u2013 t\u0142umaczy\u0142 Gustaw J\u0119drejek, prezes Lubelskiej Izby Rolniczej.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
To w\u0142a\u015bnie ta post\u0119puj\u0105ca zmiana charakteru wsi \u2013 z produkcyjnej na \u201erekreacyjn\u0105\u201d \u2013 najbardziej niepokoi \u015brodowiska rolnicze. W ich opinii je\u015bli ustawodawca nie zareaguje teraz, to za kilka lat wiele gospodarstw b\u0119dzie zmuszonych zamkn\u0105\u0107 dzia\u0142alno\u015b\u0107 z obawy przed kosztownymi pozwami.<\/p>\n\n\n\n
Wielu rolnik\u00f3w wskazuje r\u00f3wnie\u017c, \u017ce obecne przepisy s\u0105 nieprecyzyjne i daj\u0105 pole do nadu\u017cy\u0107. W praktyce o tym, co jest \u201euci\u0105\u017cliwo\u015bci\u0105\u201d, decyduje subiektywne odczucie s\u0105siada \u2013 a nie twarde kryteria.<\/p>\n\n\n\n
\n\u2013 Nie mo\u017ce by\u0107 tak, \u017ce rolnik przez 20 lat hoduje byd\u0142o, a potem kto\u015b si\u0119 buduje obok i m\u00f3wi, \u017ce mu \u015bmierdzi. To nie rolnik si\u0119 zmieni\u0142 \u2013 tylko s\u0105siad przyszed\u0142 z innym oczekiwaniem \u2013 m\u00f3wi\u0142 w rozmowie z radiem RMF jeden z rolnik\u00f3w z woj. kujawsko-pomorskiego.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
\u015arodowiska rolnicze licz\u0105 na szybkie dzia\u0142ania ustawodawcze. Podkre\u015blaj\u0105, \u017ce nie s\u0105 przeciwko mieszka\u0144com, ale chc\u0105, by wie\u015b pozosta\u0142a miejscem, gdzie mo\u017cna produkowa\u0107 \u017cywno\u015b\u0107 bez strachu przed s\u0105dowym pozwem o fetor.<\/p>\n\n\n\n
Konflikt w szerszym kontek\u015bcie \u2013 wie\u015b vs. sport, RPO alarmuje<\/h2>\n\n\n\n
Cho\u0107 sprawa Szymona Kluki sta\u0142a si\u0119 symbolem starcia mi\u0119dzy mieszka\u0144cami wsi a rolnikami, nie jest to przypadek odosobniony. W ostatnich latach w Polsce narasta szereg podobnych konflikt\u00f3w, kt\u00f3rych wsp\u00f3lnym mianownikiem s\u0105 tzw. immisje \u2013 czyli ha\u0142as, zapachy lub inne skutki dzia\u0142alno\u015bci prowadzonej w jednym miejscu, kt\u00f3re oddzia\u0142uj\u0105 na nieruchomo\u015bci s\u0105siednie. I nie dotyczy to tylko rolnictwa.<\/p>\n\n\n\n
W jednej z gmin pod Warszaw\u0105 w\u0142a\u015bciciele domu pozwali gmin\u0119 za ha\u0142as z pobliskiego boiska. Mimo \u017ce obiekt sportowy istnia\u0142 wcze\u015bniej, a mieszka\u0144cy wybudowali dom \u015bwiadomie w jego s\u0105siedztwie, s\u0105d uzna\u0142 ich roszczenia. To przypadek analogiczny do sporu o smr\u00f3d z chlewni \u2013 i kolejny sygna\u0142, \u017ce brak precyzyjnych regulacji mo\u017ce prowadzi\u0107 do parali\u017cu dzia\u0142a\u0144 publicznych lub gospodarczych.<\/p>\n\n\n\n
Rzecznik Praw Obywatelskich wielokrotnie interweniowa\u0142 w tego typu sprawach. W 2024 roku jego biuro opublikowa\u0142o stanowisko, w kt\u00f3rym ostrzega\u0142o przed nadmiern\u0105 liberalizacj\u0105 przepis\u00f3w dotycz\u0105cych ochrony przed ha\u0142asem:<\/p>\n\n\n\n
\n\u2013 Zmiana prawa w kierunku ograniczenia ochrony przed uci\u0105\u017cliwo\u015bciami mo\u017ce uderzy\u0107 w prawa obywateli i narusza\u0107 konstytucyjn\u0105 zasad\u0119 proporcjonalno\u015bci \u2013 pisa\u0142 RPO w opinii skierowanej do Sejmu.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
Nie brakuje jednak g\u0142os\u00f3w, \u017ce problem le\u017cy nie tyle w ochronie obywateli, ile w braku jasnych regu\u0142 i przewidywalno\u015bci prawa. Tam, gdzie nie ma wyra\u017anych zapis\u00f3w chroni\u0105cych dzia\u0142alno\u015b\u0107 prowadzon\u0105 legalnie i zgodnie z przeznaczeniem terenu, decyduj\u0105 emocje i interpretacje. Ten chaos legislacyjny staje si\u0119 szczeg\u00f3lnie widoczny w miejscach, gdzie funkcje produkcyjne lub sportowe zderzaj\u0105 si\u0119 z rosn\u0105c\u0105 presj\u0105 mieszkalnictwa \u2013 jak na wsiach, przedmie\u015bciach czy w ma\u0142ych miasteczkach.<\/p>\n\n\n\n
\n\u2013 Polska nie mo\u017ce by\u0107 krajem, w kt\u00f3rym ka\u017cda forma aktywno\u015bci \u2013 od treningu dzieci na boisku po hodowl\u0119 \u015bwi\u0144 \u2013 staje si\u0119 ryzykiem prawnym \u2013 komentowa\u0142 w \u201eRzeczpospolitej\u201d prof. Marek Chmaj, konstytucjonalista.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
Dla wielu ekspert\u00f3w to jasny sygna\u0142: potrzebna jest sp\u00f3jna reforma przepis\u00f3w dotycz\u0105cych s\u0105siedztwa, kt\u00f3ra pogodzi prawo do spokojnego \u017cycia z prawem do legalnej dzia\u0142alno\u015bci. Bez niej nie tylko rolnicy, ale i samorz\u0105dy czy kluby sportowe b\u0119d\u0105 dzia\u0142a\u0107 w ci\u0105g\u0142ym stanie zagro\u017cenia.<\/p>\n\n\n\n
Dlaczego te zmiany s\u0105 konieczne \u2013 r\u00f3wnowaga interes\u00f3w i bezpiecze\u0144stwo \u017cywno\u015bciowe<\/h2>\n\n\n\n
Sp\u00f3r o zapachy na wsi to nie tylko kwestia komfortu mieszka\u0144c\u00f3w czy prawa rolnika do pracy. To tak\u017ce pytanie o przysz\u0142o\u015b\u0107 polskiego rolnictwa i bezpiecze\u0144stwo \u017cywno\u015bciowe kraju. Je\u015bli produkcja rolna b\u0119dzie coraz cz\u0119\u015bciej blokowana przez lokalne konflikty, s\u0105dowe procesy i urbanizacyjn\u0105 presj\u0119, mo\u017ce si\u0119 okaza\u0107, \u017ce Polska \u2013 dot\u0105d samowystarczalna pod wzgl\u0119dem \u017cywno\u015bci \u2013 stanie si\u0119 importerem produkt\u00f3w, kt\u00f3re mog\u0142aby wytwarza\u0107 sama.<\/p>\n\n\n\n
Wiceminister rolnictwa Stefan Krajewski nie ma co do tego w\u0105tpliwo\u015bci:<\/p>\n\n\n\n
\n\u2013 Wie\u015b jest miejscem produkcji rolniczej i rolnik nie mo\u017ce p\u0142aci\u0107 odszkodowania za nieprzyjemne zapachy, kt\u00f3re s\u0105 nieod\u0142\u0105czn\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 tej produkcji \u2013 powiedzia\u0142 w rozmowie z money.pl.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
Podobne stanowisko zajmuje by\u0142y minister rolnictwa Marek Sawicki, kt\u00f3ry podkre\u015bla\u0142, \u017ce mieszka\u0144cy wsi musz\u0105 mie\u0107 \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce wie\u015b nie jest osiedlem willowym:<\/p>\n\n\n\n
\n\u2013 Je\u015bli kto\u015b kupuje dzia\u0142k\u0119 obok gospodarstwa, nie mo\u017ce potem ro\u015bci\u0107 pretensji o to, \u017ce s\u0105 tam zwierz\u0119ta. To tak, jakby zamieszka\u0107 nad rzek\u0105 i domaga\u0107 si\u0119, \u017ceby przesta\u0142a p\u0142yn\u0105\u0107 \u2013
ironizowa\u0142 w Polsat News.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\nZ kolei organizacje bran\u017cowe zwracaj\u0105 uwag\u0119, \u017ce produkcja rolna jest obecnie podw\u00f3jnie zagro\u017cona: z jednej strony przez niestabilno\u015b\u0107 rynk\u00f3w i polityki unijnej, z drugiej \u2013 przez lokalne spory i brak wsparcia prawnego.<\/p>\n\n\n\n
\n\u2013 Je\u015bli nie zagwarantujemy rolnikom bezpiecznego otoczenia prawnego, to przestan\u0105 inwestowa\u0107, a to odbije si\u0119 na ca\u0142ym \u0142a\u0144cuchu dostaw \u2013 ostrzega Krajowa Rada Izb Rolniczych w swoim stanowisku z sierpnia bie\u017c\u0105cego roku.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
W centrum tego sporu le\u017cy potrzeba znalezienia r\u00f3wnowagi mi\u0119dzy dwoma uzasadnionymi interesami. Z jednej strony s\u0105 mieszka\u0144cy, kt\u00f3rzy maj\u0105 prawo do \u017cycia w mo\u017cliwie nieuci\u0105\u017cliwym \u015brodowisku. Z drugiej \u2013 rolnicy, kt\u00f3rzy nie mog\u0105 by\u0107 karani za skutki dzia\u0142alno\u015bci, kt\u00f3r\u0105 pa\u0144stwo nie tylko dopuszcza, ale wr\u0119cz wspiera dotacjami.<\/p>\n\n\n\n
Kluczowa mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 precyzyjna regulacja, kt\u00f3ra jasno okre\u015bli, co jest akceptowalne jako element normalnej dzia\u0142alno\u015bci rolniczej. Brak takich przepis\u00f3w powoduje, \u017ce dzi\u015b o losie gospodarstw decyduj\u0105 nie ustawy, lecz subiektywne odczucia s\u0105siad\u00f3w i orzeczenia s\u0105d\u00f3w \u2013 cz\u0119sto rozbie\u017cne i nieprzewidywalne.<\/p>\n\n\n\n
Scenariusze na przysz\u0142o\u015b\u0107 \u2013 co mo\u017ce si\u0119 zmieni\u0107 w praktyce?<\/h2>\n\n\n\n
Zapowiedzi ministra Krajewskiego i g\u0142osy p\u0142yn\u0105ce z organizacji rolniczych jasno wskazuj\u0105: potrzebna jest konkretna legislacja, kt\u00f3ra zako\u0144czy obecny stan niepewno\u015bci. Prace nad tzw. \u201eLex Fetor\u201d maj\u0105 nie tylko uporz\u0105dkowa\u0107 relacje s\u0105siedzkie, ale te\u017c da\u0107 rolnikom gwarancj\u0119, \u017ce ich dzia\u0142alno\u015b\u0107 \u2013 o ile legalna \u2013 nie b\u0119dzie powodem do roszcze\u0144. Ale co konkretnie mo\u017ce si\u0119 zmieni\u0107?<\/p>\n\n\n\n
Pierwszym realnym krokiem maj\u0105 by\u0107 zmiany w Kodeksie cywilnym. Chodzi o doprecyzowanie, czym s\u0105 immisje i w jakich przypadkach mog\u0105 by\u0107 uznane za naruszenie d\u00f3br osobistych. Dzi\u015b przepisy s\u0105 na tyle og\u00f3lne, \u017ce pozwalaj\u0105 s\u0105dom na szerok\u0105 interpretacj\u0119 \u2013 co doprowadzi\u0142o w\u0142a\u015bnie do precedensowego wyroku przeciwko Szymonowi Kluce. Kolejnym elementem s\u0105 zmiany w planowaniu przestrzennym. Jedn\u0105 z propozycji jest wprowadzenie obowi\u0105zku tworzenia \u201estref buforowych\u201d mi\u0119dzy nowymi inwestycjami mieszkaniowymi a gospodarstwami rolnymi. Mia\u0142yby to by\u0107 np. pasy zieleni, tereny techniczne lub inne formy oddzielenia przestrzeni \u017cyciowej od produkcyjnej.<\/p>\n\n\n\n
Ministerstwo rolnictwa rozwa\u017ca r\u00f3wnie\u017c wprowadzenie obowi\u0105zkowej informacji przy zakupie dzia\u0142ki na wsi. Nabywca musia\u0142by podpisa\u0107 dokument potwierdzaj\u0105cy \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce zamieszka w pobli\u017cu gospodarstw prowadz\u0105cych hodowl\u0119 lub upraw\u0119. Takie rozwi\u0105zanie funkcjonuje ju\u017c m.in. we Francji, gdzie tzw. \u201ecertyfikat wiejski\u201d jest warunkiem uzyskania pozwolenia na budow\u0119.<\/p>\n\n\n\n
\n\u2013 Nie chodzi o to, \u017ceby kogokolwiek zniech\u0119ca\u0107 do zamieszkania na wsi. Chcemy jedynie, \u017ceby decyzja by\u0142a \u015bwiadoma i \u017ceby potem nie by\u0142o zaskoczenia, \u017ce wiosn\u0105 nawo\u017c\u0105 pola, a latem kombajn pracuje do p\u00f3\u0142nocy \u2013 t\u0142umaczy\u0142 Krajewski w \u201eRzeczpospolitej\u201d.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
R\u00f3wnolegle pojawiaj\u0105 si\u0119 propozycje zmian w Kodeksie wykrocze\u0144. Mia\u0142yby one zablokowa\u0107 mo\u017cliwo\u015b\u0107 karania rolnik\u00f3w za \u201ezak\u0142\u00f3canie porz\u0105dku\u201d dzia\u0142alno\u015bci\u0105 gospodarcz\u0105 prowadzon\u0105 zgodnie z przepisami. Eksperci ostrzegaj\u0105 jednak przed po\u015bpiechem. Rzecznik Praw Obywatelskich ju\u017c zapowiedzia\u0142, \u017ce b\u0119dzie analizowa\u0142 ka\u017cd\u0105 zmian\u0119 pod k\u0105tem konstytucyjnych praw obywateli.<\/p>\n\n\n\n
\n\u2013 Pa\u0144stwo nie mo\u017ce jednostronnie chroni\u0107 jednej grupy kosztem drugiej. Trzeba rozwi\u0105za\u0144, kt\u00f3re b\u0119d\u0105 proporcjonalne i sprawiedliwe \u2013 czytamy w stanowisku RPO z sierpnia 2025 roku.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n
W\u015br\u00f3d innych rozwa\u017canych pomys\u0142\u00f3w pojawiaj\u0105 si\u0119 tak\u017ce: ograniczenia godzin pracy maszyn rolniczych w pobli\u017cu zabudowa\u0144 mieszkalnych, obowi\u0105zek raportowania planowanej produkcji do gminy czy mo\u017cliwo\u015b\u0107 ubezpieczenia si\u0119 przez rolnik\u00f3w od roszcze\u0144 s\u0105siedzkich. Wszystkie te propozycje maj\u0105 jeden cel \u2013 zako\u0144czy\u0107 prawny chaos i przywr\u00f3ci\u0107 jasne regu\u0142y gry. Rolnicy chc\u0105 m\u00f3c inwestowa\u0107 i pracowa\u0107 bez strachu. Mieszka\u0144cy \u2013 wiedzie\u0107, na co si\u0119 pisz\u0105, gdy osiedlaj\u0105 si\u0119 na wsi. A pa\u0144stwo \u2013 zapewni\u0107, \u017ce jedno i drugie b\u0119dzie mo\u017cliwe bez wzajemnej wojny.<\/p>\n\n\n\n
Czy wie\u015b ma jeszcze prawo pachnie\u0107 jak wie\u015b?<\/h2>\n\n\n\n
Sprawa Szymona Kluki nie jest tylko lokalnym konfliktem mi\u0119dzy s\u0105siadami. Sta\u0142a si\u0119 symbolem g\u0142\u0119bszego problemu, kt\u00f3ry dotyka nie tylko rolnik\u00f3w, ale wszystkich uczestnik\u00f3w \u017cycia na wsi \u2013 tak\u017ce tych, kt\u00f3rzy szukaj\u0105 tam spokoju po ucieczce z miasta. Na styku tych dw\u00f3ch \u015bwiat\u00f3w dochodzi coraz cz\u0119\u015bciej do zderze\u0144 interes\u00f3w, kt\u00f3re ujawniaj\u0105 luk\u0119 w prawie i braki w \u015bwiadomo\u015bci spo\u0142ecznej.<\/p>\n\n\n\n
Ministerialne zapowiedzi legislacyjne, presja \u015brodowisk rolniczych i rosn\u0105ca liczba podobnych przypadk\u00f3w pokazuj\u0105, \u017ce sprawy nie da si\u0119 ju\u017c zamie\u015b\u0107 pod dywan. Polska wie\u015b musi dosta\u0107 jasny komunikat: je\u015bli pa\u0144stwo chce, by produkowa\u0142a \u017cywno\u015b\u0107, musi j\u0105 chroni\u0107 \u2013 tak\u017ce przed pozwami za to, \u017ce\u2026 pachnie wsi\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Ale ochrona nie mo\u017ce oznacza\u0107 przyzwolenia na wszystko. Potrzebne s\u0105 precyzyjne regu\u0142y: co wolno, czego nie, gdzie mo\u017cna prowadzi\u0107 hodowl\u0119, a gdzie budowa\u0107 domy. Wie\u015b nie mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 ani stref\u0105 woln\u0105 od rolnictwa, ani gettem dla uprzywilejowanej grupy.<\/p>\n\n\n\n
Wszystko wskazuje na to, \u017ce najbli\u017csze miesi\u0105ce przynios\u0105 decyduj\u0105ce zmiany. Je\u015bli zostan\u0105 przeprowadzone m\u0105drze \u2013 z uwzgl\u0119dnieniem g\u0142osu rolnik\u00f3w, mieszka\u0144c\u00f3w i ekspert\u00f3w \u2013 Polska mo\u017ce unikn\u0105\u0107 fali konflikt\u00f3w, kt\u00f3ra ju\u017c dzi\u015b wybucha w kolejnych gminach.<\/p>\n\n\n\n
\n\u2013 Musimy znale\u017a\u0107 kompromis mi\u0119dzy prawem do pracy a prawem do \u017cycia. I przypomnie\u0107 sobie, \u017ce wie\u015b \u2013 zanim sta\u0142a si\u0119 modnym miejscem do zamieszkania \u2013 by\u0142a po prostu miejscem pracy \u2013
m\u00f3wi jeden z rolnik\u00f3w z Lubelszczyzny.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\nCzy uda si\u0119 wypracowa\u0107 nowe zasady wsp\u00f3\u0142istnienia na wsi? Czy wie\u015b nadal b\u0119dzie mog\u0142a pachnie\u0107 jak wie\u015b? Odpowied\u017a przynios\u0105 kolejne tygodnie \u2013 i ustawy, kt\u00f3re dzi\u015b s\u0105 jeszcze w fazie projekt\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
<\/p>\n\n\n\n
\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Polska wie\u015b coraz cz\u0119\u015bciej staje si\u0119 miejscem napi\u0119\u0107, kt\u00f3rych \u017ar\u00f3d\u0142em nie s\u0105 ju\u017c tylko ceny skupu zb\u00f3\u017c czy unijne regulacje. W centrum spor\u00f3w znalaz\u0142y si\u0119\u2026 zapachy. Dla jednych naturalna cz\u0119\u015b\u0107 wiejskiego krajobrazu, dla innych \u2013 pow\u00f3d do pozwu s\u0105dowego i \u017c\u0105dania odszkodowania. Ten konflikt nie dotyczy tylko smrodu z chlewni czy d\u017awi\u0119ku kombajn\u00f3w. To walka […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":17002,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[39],"tags":[3591,3593,3597,3592,3601,3527,3588,3599,3596,3598,658,685,274,3594,514,3590,3589,3595,3587,3600],"class_list":["post-17001","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-wydarzenia","tag-bezpieczenstwo-zywnosciowe","tag-immisje","tag-konflikty-sasiedzkie","tag-lex-fetor","tag-mieszkancy-wsi","tag-minister-rolnictwa","tag-nowe-prawo","tag-odor-z-chlewni","tag-planowanie-przestrzenne","tag-prawo-cywilne","tag-produkcja-rolna","tag-psl","tag-rolnictwo","tag-rpo","tag-sad","tag-stefan-krajewski","tag-szymon-kluka","tag-urbanizacja-wsi","tag-wies","tag-zapachy-na-wsi"],"yoast_head":"\n
Czy wie\u015b ma jeszcze prawo pachnie\u0107 jak wie\u015b? Lex Fetor nadchodzi - Dziennik Narodowy<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Dziennik Narodowy to zbi\u00f3r najwa\u017cniejszych informacji dla \u015brodowiska narodowego i patriotycznego.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=17001\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Czy wie\u015b ma jeszcze prawo pachnie\u0107 jak wie\u015b? Lex Fetor nadchodzi - Dziennik Narodowy\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Dziennik Narodowy to zbi\u00f3r najwa\u017cniejszych informacji dla \u015brodowiska narodowego i patriotycznego.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=17001\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Dziennik Narodowy\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/DziennikNarodowy\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-08-18T17:00:09+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-08-18T17:07:41+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/ChatGPT-Image-18-sie-2025-18_59_30-1024x683.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1024\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"683\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Redakcja\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@Dziennik_N\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@Dziennik_N\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Redakcja\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"11 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=17001#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=17001\"},\"author\":{\"name\":\"Redakcja\",\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#\/schema\/person\/ff639da77d6cc52c042a97f149e0e3f1\"},\"headline\":\"Czy wie\u015b ma jeszcze prawo pachnie\u0107 jak wie\u015b? Lex Fetor nadchodzi\",\"datePublished\":\"2025-08-18T17:00:09+00:00\",\"dateModified\":\"2025-08-18T17:07:41+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=17001\"},\"wordCount\":2767,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#organization\"},\"keywords\":[\"bezpiecze\u0144stwo \u017cywno\u015bciowe\",\"immisje\",\"konflikty s\u0105siedzkie\",\"lex fetor\",\"mieszka\u0144cy wsi\",\"minister rolnictwa\",\"nowe prawo\",\"od\u00f3r z chlewni\",\"planowanie przestrzenne\",\"prawo cywilne\",\"produkcja rolna\",\"PSL\",\"rolnictwo\",\"RPO\",\"s\u0105d\",\"Stefan Krajewski\",\"Szymon Kluka\",\"urbanizacja wsi\",\"wie\u015b\",\"zapachy na wsi\"],\"articleSection\":[\"Wydarzenia\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=17001\",\"url\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=17001\",\"name\":\"Czy wie\u015b ma jeszcze prawo pachnie\u0107 jak wie\u015b? Lex Fetor nadchodzi - Dziennik Narodowy\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#website\"},\"datePublished\":\"2025-08-18T17:00:09+00:00\",\"dateModified\":\"2025-08-18T17:07:41+00:00\",\"description\":\"Dziennik Narodowy to zbi\u00f3r najwa\u017cniejszych informacji dla \u015brodowiska narodowego i patriotycznego.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=17001#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=17001\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=17001#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Czy wie\u015b ma jeszcze prawo pachnie\u0107 jak wie\u015b? Lex Fetor nadchodzi\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/\",\"name\":\"Dziennik Narodowy\",\"description\":\"Dziennik Narodowy\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#organization\"},\"alternateName\":\"Dziennik Narodowy to zbi\u00f3r najwa\u017cniejszych informacji dla \u015brodowiska narodowego i patriotycznego.\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#organization\",\"name\":\"Dziennik Narodowy\",\"alternateName\":\"Dziennik Narodowy to zbi\u00f3r najwa\u017cniejszych informacji dla \u015brodowiska narodowego i patriotycznego.\",\"url\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"http:\/\/dzienniknarodowy.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/dn_logo-dark-1.png\",\"contentUrl\":\"http:\/\/dzienniknarodowy.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/dn_logo-dark-1.png\",\"width\":704,\"height\":155,\"caption\":\"Dziennik Narodowy\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#\/schema\/logo\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/www.facebook.com\/DziennikNarodowy\",\"https:\/\/twitter.com\/Dziennik_N\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#\/schema\/person\/ff639da77d6cc52c042a97f149e0e3f1\",\"name\":\"Redakcja\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/79ff7411ec10862047a34aae93d1672549efe67840169bf3eaef69cb41874242?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/79ff7411ec10862047a34aae93d1672549efe67840169bf3eaef69cb41874242?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Redakcja\"},\"url\":\"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?author=3\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Czy wie\u015b ma jeszcze prawo pachnie\u0107 jak wie\u015b? Lex Fetor nadchodzi - Dziennik Narodowy","description":"Dziennik Narodowy to zbi\u00f3r najwa\u017cniejszych informacji dla \u015brodowiska narodowego i patriotycznego.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=17001","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Czy wie\u015b ma jeszcze prawo pachnie\u0107 jak wie\u015b? Lex Fetor nadchodzi - Dziennik Narodowy","og_description":"Dziennik Narodowy to zbi\u00f3r najwa\u017cniejszych informacji dla \u015brodowiska narodowego i patriotycznego.","og_url":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=17001","og_site_name":"Dziennik Narodowy","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/DziennikNarodowy","article_published_time":"2025-08-18T17:00:09+00:00","article_modified_time":"2025-08-18T17:07:41+00:00","og_image":[{"width":1024,"height":683,"url":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/ChatGPT-Image-18-sie-2025-18_59_30-1024x683.png","type":"image\/png"}],"author":"Redakcja","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@Dziennik_N","twitter_site":"@Dziennik_N","twitter_misc":{"Napisane przez":"Redakcja","Szacowany czas czytania":"11 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=17001#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=17001"},"author":{"name":"Redakcja","@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#\/schema\/person\/ff639da77d6cc52c042a97f149e0e3f1"},"headline":"Czy wie\u015b ma jeszcze prawo pachnie\u0107 jak wie\u015b? Lex Fetor nadchodzi","datePublished":"2025-08-18T17:00:09+00:00","dateModified":"2025-08-18T17:07:41+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=17001"},"wordCount":2767,"publisher":{"@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#organization"},"keywords":["bezpiecze\u0144stwo \u017cywno\u015bciowe","immisje","konflikty s\u0105siedzkie","lex fetor","mieszka\u0144cy wsi","minister rolnictwa","nowe prawo","od\u00f3r z chlewni","planowanie przestrzenne","prawo cywilne","produkcja rolna","PSL","rolnictwo","RPO","s\u0105d","Stefan Krajewski","Szymon Kluka","urbanizacja wsi","wie\u015b","zapachy na wsi"],"articleSection":["Wydarzenia"],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=17001","url":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=17001","name":"Czy wie\u015b ma jeszcze prawo pachnie\u0107 jak wie\u015b? Lex Fetor nadchodzi - Dziennik Narodowy","isPartOf":{"@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#website"},"datePublished":"2025-08-18T17:00:09+00:00","dateModified":"2025-08-18T17:07:41+00:00","description":"Dziennik Narodowy to zbi\u00f3r najwa\u017cniejszych informacji dla \u015brodowiska narodowego i patriotycznego.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=17001#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=17001"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=17001#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Czy wie\u015b ma jeszcze prawo pachnie\u0107 jak wie\u015b? Lex Fetor nadchodzi"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#website","url":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/","name":"Dziennik Narodowy","description":"Dziennik Narodowy","publisher":{"@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#organization"},"alternateName":"Dziennik Narodowy to zbi\u00f3r najwa\u017cniejszych informacji dla \u015brodowiska narodowego i patriotycznego.","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#organization","name":"Dziennik Narodowy","alternateName":"Dziennik Narodowy to zbi\u00f3r najwa\u017cniejszych informacji dla \u015brodowiska narodowego i patriotycznego.","url":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"http:\/\/dzienniknarodowy.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/dn_logo-dark-1.png","contentUrl":"http:\/\/dzienniknarodowy.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/11\/dn_logo-dark-1.png","width":704,"height":155,"caption":"Dziennik Narodowy"},"image":{"@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/DziennikNarodowy","https:\/\/twitter.com\/Dziennik_N"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#\/schema\/person\/ff639da77d6cc52c042a97f149e0e3f1","name":"Redakcja","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/79ff7411ec10862047a34aae93d1672549efe67840169bf3eaef69cb41874242?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/79ff7411ec10862047a34aae93d1672549efe67840169bf3eaef69cb41874242?s=96&d=mm&r=g","caption":"Redakcja"},"url":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?author=3"}]}},"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/17001","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=17001"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/17001\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":17004,"href":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/17001\/revisions\/17004"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/17002"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=17001"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=17001"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=17001"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}<br /> <b>Fatal error</b>: Uncaught wfWAFStorageFileException: Unable to save temporary file for atomic writing. in /home/klient.dhosting.pl/silnapolska/dzienniknarodowy.pl-xu9p/public_html/wp-content/plugins/wordfence/vendor/wordfence/wf-waf/src/lib/storage/file.php:34 Stack trace: #0 /home/klient.dhosting.pl/silnapolska/dzienniknarodowy.pl-xu9p/public_html/wp-content/plugins/wordfence/vendor/wordfence/wf-waf/src/lib/storage/file.php(658): wfWAFStorageFile::atomicFilePutContents('/home/klient.dh...', '<?php exit('Acc...') #1 [internal function]: wfWAFStorageFile->saveConfig('livewaf') #2 {main} thrown in <b>/home/klient.dhosting.pl/silnapolska/dzienniknarodowy.pl-xu9p/public_html/wp-content/plugins/wordfence/vendor/wordfence/wf-waf/src/lib/storage/file.php</b> on line <b>34</b><br />