Po sze\u015bcio\u00admiesi\u0119cznym okresie wypowiedzenia, pa\u0144stwa te formalnie utrac\u0105 status stron kontraktu, w kt\u00f3rym bra\u0142o udzia\u0142 ponad 160 pa\u0144stw \u015bwiata. Decyzja, koordynowana pomi\u0119dzy krajami ba\u0142tyckimi, zosta\u0142a podj\u0119ta \u015bwiadomie i zjednoczona \u2013 co podkre\u015bli\u0142 litewski minister spraw zagranicznych K\u0119stutis Budry\u015b, informuj\u0105c, \u017ce sytuacja geopolityczna, zw\u0142aszcza agresja Rosji na Ukrain\u0119 oraz rosn\u0105ce zagro\u017cenia hybrydowe, wymusza tak radykalny krok. Esto\u0144ski minister Margus Tsahkna w swoim komunikacie podkre\u015bli\u0142, \u017ce Konwencja nak\u0142ada jednostronne ograniczenia w\u0142a\u015bnie na kraje b\u0119d\u0105ce stronami traktatu, podczas gdy Rosja tymczasem \u2013 nie b\u0119d\u0105c jego sygnatariuszem \u2013 umacnia swoj\u0105 przewag\u0119 militarn\u0105 wykorzystuj\u0105c miny na Ukrainie. \u0141otewskie MSZ zaznaczy\u0142o, \u017ce decyzja by\u0142a efektem szerokich konsultacji, a powiadomienie ONZ z\u0142o\u017cono wsp\u00f3lnie z Estoni\u0105 i Litw\u0105 .<\/p>\n\n\n\n
Sk\u0105d taka skala decyzji? Pocz\u0105tki si\u0119gaj\u0105 marca br., gdy ministrowie obrony Polski, Litwy, \u0141otwy i Estonii og\u0142osili wsp\u00f3lne zalecenie wypowiedzenia traktatu \u2013 uzasadniaj\u0105c to drastycznym pogorszeniem si\u0119 sytuacji bezpiecze\u0144stwa na wschodniej flance NATO i konieczno\u015bci\u0105 pe\u0142nej elastyczno\u015bci obronnej wobec potencjalnej agresji ze strony Rosji . W kolejnych miesi\u0105cach poszczeg\u00f3lne parlamenty podejmowa\u0142y decyzje w swoich krajach: \u0141otwa jako pierwsza przeg\u0142osowa\u0142a wycofanie 16 kwietnia 2025 ; nast\u0119pnie 8 maja litewski Seimas zatwierdzi\u0142 wypowiedzenie , a Estonia formalnie przeg\u0142osowa\u0142a ten krok 4 czerwca \u2013 zako\u0144czone to zosta\u0142o przedstawieniem wypowiedzenia w ONZ 27 czerwca . W Polsce z kolei 26 czerwca Sejm zag\u0142osowa\u0142 przyt\u0142aczaj\u0105c\u0105 wi\u0119kszo\u015bci\u0105 413 g\u0142os\u00f3w \u201cza\u201d, by formalnie rozpocz\u0105\u0107 proces odst\u0105pienia. Jedynie Norwegia spo\u015br\u00f3d kraj\u00f3w granicz\u0105cych z Rosj\u0105 w regionie nadal pozostaje stron\u0105 traktatu. Finlandia r\u00f3wnie\u017c do\u0142\u0105czy\u0142a do grona kraj\u00f3w planuj\u0105cych wycofa\u0107 si\u0119 z konwencji, co potwierdzono ju\u017c w czerwcu.<\/p>\n\n\n\n
Konwencja Ottawska, znana r\u00f3wnie\u017c jako Traktat o zakazie u\u017cycia, sk\u0142adowania, produkcji i transferu min przeciwpiechotnych oraz o ich zniszczeniu, zosta\u0142a przyj\u0119ta 18 wrze\u015bnia 1997 roku w Ottawie i wesz\u0142a w \u017cycie 1 marca 1999 roku. Jej g\u0142\u00f3wnym celem jest ca\u0142kowite wyeliminowanie min przeciwpiechotnych jako broni uznanej za nieludzk\u0105 i szczeg\u00f3lnie gro\u017an\u0105 dla ludno\u015bci cywilnej \u2013 r\u00f3wnie\u017c d\u0142ugo po zako\u0144czeniu konflikt\u00f3w zbrojnych. Traktat zakazuje u\u017cycia, produkcji, magazynowania i przekazywania tego typu min oraz zobowi\u0105zuje strony do ich niszczenia, rozminowywania teren\u00f3w, wsparcia ofiar i edukacji w zakresie zagro\u017ce\u0144 zwi\u0105zanych z minami. Do dzi\u015b konwencj\u0119 ratyfikowa\u0142o ponad 160 pa\u0144stw. Sygnatariuszem nie jest m.in. Rosja, Chiny ani Stany Zjednoczone. Traktat uznawany jest za jedno z najwi\u0119kszych osi\u0105gni\u0119\u0107 wsp\u00f3\u0142czesnej dyplomacji humanitarnej. Mimo to, jego przeciwnicy wskazuj\u0105, \u017ce mo\u017ce ogranicza\u0107 zdolno\u015bci obronne pa\u0144stw zagro\u017conych konwencjonaln\u0105 inwazj\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Decyzja o wypowiedzeniu Konwencji Ottawskiej wywo\u0142a\u0142a szeroki rezonans \u2013 i podzia\u0142y. Rz\u0105dy kraj\u00f3w ba\u0142tyckich i Polski wskazuj\u0105 na realistyczne potrzeby obronne: w obecnej sytuacji geopolitycznej miny przeciwpiechotne stanowi\u0105, ich zdaniem, skuteczne narz\u0119dzie odstraszania agresji. R\u00f3wnocze\u015bnie zapewniaj\u0105, \u017ce pozostaj\u0105 zobowi\u0105zane do przestrzegania mi\u0119dzynarodowego prawa humanitarnego, w tym ochrony ludno\u015bci cywilnej i wspierania dzia\u0142a\u0144 rozminowywania. Z drugiej strony, organizacje humanitarne \u2013 m.in. Mi\u0119dzynarodowy Komitet Czerwonego Krzy\u017ca i Handicap International \u2013 wyrazi\u0142y g\u0142\u0119bokie zaniepokojenie, ostrzegaj\u0105c, \u017ce decyzje te zagra\u017caj\u0105 dziesi\u0119cioleciom wysi\u0142k\u00f3w deminacyjnych, nara\u017caj\u0105c cywil\u00f3w na powr\u00f3t \u015bmierciono\u015bnych pu\u0142apek i ryzyko erozji mi\u0119dzynarodowego prawa humanitarnego.<\/p>\n\n\n\n
Jednocze\u015bnie cz\u0119\u015b\u0107 \u015brodowisk akademickich i opiniotw\u00f3rczych ocenia, \u017ce dzia\u0142anie to stanowi “logiczny, regionalny sygna\u0142”, pokazuj\u0105cy nieufno\u015b\u0107 wobec Rosji i ch\u0119\u0107 wsp\u00f3lnego, skoordynowanego wzmacniania obrony pa\u0144stw NATO na wschodzie . Krytycy natomiast ostrzegaj\u0105, \u017ce nawet polityczne wypowiedzenie konwencji mo\u017ce prowadzi\u0107 do reaktywacji produkcji min (jak sygnalizowa\u0142a Polska), a w efekcie \u2013 spiralnego wzrostu militaryzacji w regionie.<\/p>\n\n\n\n
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
W pi\u0105tek Litwa, \u0141otwa i Estonia poinformowa\u0142y Sekretarza Generalnego ONZ o zamiarze wypowiedzenia Konwencji Ottawskiej \u2013 mi\u0119dzynarodowego porozumienia z 1997 roku zakazuj\u0105cego stosowania, produkcji, sk\u0142adowania i transferu min przeciwpiechotnych. Po sze\u015bcio\u00admiesi\u0119cznym okresie wypowiedzenia, pa\u0144stwa te formalnie utrac\u0105 status stron kontraktu, w kt\u00f3rym bra\u0142o udzia\u0142 ponad 160 pa\u0144stw \u015bwiata. Decyzja, koordynowana pomi\u0119dzy krajami ba\u0142tyckimi, zosta\u0142a podj\u0119ta […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":16182,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[39],"tags":[2023,837,1102,1630,2022,1101,340,2021,2025,2020,286,2024],"class_list":["post-16183","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-wydarzenia","tag-bezpieczenstwo-granic","tag-estonia","tag-konwencja-ottawska","tag-litwa","tag-lotwa","tag-miny-przeciwpiechotne","tag-nato","tag-polityka-obronna","tag-prawo-humanitarne","tag-republiki-baltyckie","tag-rosja","tag-traktaty-miedzynarodowe"],"yoast_head":"\n