Niespe\u0142na dwa tygodnie p\u00f3\u017aniej, 4 czerwca, na sanockim rynku zosta\u0142 powieszony trzeci cz\u0142onek tego samego oddzia\u0142u \u2013 chor\u0105\u017cy Henryk Ksi\u0105\u017cek. Te publiczne egzekucje nie by\u0142y tylko aktem zemsty \u2013 stanowi\u0142y narz\u0119dzie terroru, wymierzone w ca\u0142e spo\u0142ecze\u0144stwo. Ofiary pochowano potajemnie, bez ceremonii, bez ksi\u0119dza, bez prawa do \u017ca\u0142oby. W\u0142adze zakaza\u0142y stawiania krzy\u017cy, sk\u0142adania kwiat\u00f3w i jakichkolwiek znak\u00f3w pami\u0119ci. Dopiero po prze\u0142omie 1956 roku postawiono skromny krzy\u017c, a po roku 1989 \u2013 godne tablice pami\u0105tkowe.<\/p>\n\n\n\n
Oddzia\u0142 mjr. Antoniego \u017bubryda by\u0142 jedn\u0105 z najbardziej zorganizowanych i skutecznych grup zbrojnych oporu wobec nowej, komunistycznej rzeczywisto\u015bci. \u017bubryd, przed wojn\u0105 \u017co\u0142nierz Wojska Polskiego, a potem cz\u0142onek Armii Krajowej i kontrwywiadu NSZ, po 1944 roku nie z\u0142o\u017cy\u0142 broni. Jego oddzia\u0142 dzia\u0142a\u0142 g\u0142\u00f3wnie w rejonie Podkarpacia, od Sanoka po okolice Krosna i Brzozowa. Sk\u0142ada\u0142 si\u0119 z by\u0142ych akowc\u00f3w, narodowc\u00f3w i lokalnych ochotnik\u00f3w \u2013 ludzi, kt\u00f3rzy nie pogodzili si\u0119 z sowietyzacj\u0105 Polski i brutalnymi rz\u0105dami aparatu bezpiecze\u0144stwa.<\/p>\n\n\n\n
\u017bo\u0142nierze \u017bubryda prowadzili walk\u0119 partyzanck\u0105: atakowali posterunki milicji i UB, likwidowali agent\u00f3w i funkcjonariuszy re\u017cimu, prowadzili akcje sabota\u017cowe. Ich dzia\u0142ania by\u0142y szybkie, skuteczne i dobrze zorganizowane \u2013 przez d\u0142ugi czas wymykali si\u0119 ob\u0142awom bezpieki i oddzia\u0142om KBW. <\/p>\n\n\n\n
Posta\u0107 \u017bubryda by\u0142a legend\u0105 jeszcze za \u017cycia. Dla komunistycznych w\u0142adz by\u0142 gro\u017anym bandyt\u0105, dla lokalnych mieszka\u0144c\u00f3w \u2013 bohaterem. Zgin\u0105\u0142 w pa\u017adzierniku 1946 roku, zastrzelony z \u017con\u0105 Janin\u0105 przez swojego dawnego towarzysza, kt\u00f3ry zosta\u0142 zwerbowany przez UB. Jego \u015bmier\u0107 nie zako\u0144czy\u0142a pami\u0119ci o walce oddzia\u0142u. Przeciwnie \u2013 z czasem \u017bubryd sta\u0142 si\u0119 symbolem niez\u0142omno\u015bci, odwagi i niezgody na zdrad\u0119 narodowej suwerenno\u015bci. Dzi\u015b jego \u017co\u0142nierze s\u0105 czczeni jako \u017bo\u0142nierze Wykl\u0119ci \u2013 ci, kt\u00f3rzy nie z\u0142o\u017cyli broni, gdy inni wybierali milczenie.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
24 maja 1946 roku w Sanoku rozegra\u0142a si\u0119 jedna z najbardziej dramatycznych scen powojennej historii Polski. Na stadionie miejskim \u201eWierchy\u201d komunistyczne w\u0142adze przeprowadzi\u0142y publiczn\u0105 egzekucj\u0119 dw\u00f3ch \u017co\u0142nierzy Narodowych Si\u0142 Zbrojnych \u2013 W\u0142adys\u0142awa Skwarca i W\u0142adys\u0142awa Kudlika. Obaj nale\u017celi do oddzia\u0142u mjr. Antoniego \u017bubryda. Widowni\u0105 tej brutalnej demonstracji si\u0142y by\u0142a m\u0142odzie\u017c szkolna, celowo sprowadzona przez w\u0142adze, […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":15211,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[41,187],"tags":[1598,1599,337,336,1601,1600],"class_list":["post-15210","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia-i-idea","category-rocznice","tag-antoni-zubryd","tag-egzekucja","tag-narodowe-sily-zbrojne","tag-nsz","tag-podkarpacie","tag-sanok"],"yoast_head":"\n