{"id":14933,"date":"2025-05-15T03:17:00","date_gmt":"2025-05-15T01:17:00","guid":{"rendered":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=14933"},"modified":"2025-05-15T07:20:31","modified_gmt":"2025-05-15T05:20:31","slug":"trwa-operacja-zmiany-wypo","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=14933","title":{"rendered":"Trwa operacja zmiany wyposa\u017cenia indywidualnego \u017co\u0142nierzy. Potrzebny modu\u0142owy system \u201eod st\u00f3p do g\u0142\u00f3w\u201d"},"content":{"rendered":"\n

Wed\u0142ug zapowiedzi MON ten rok ma by\u0107 prze\u0142omowy pod wzgl\u0119dem zmiany wyposa\u017cenia indywidualnego polskich \u017co\u0142nierzy. To efekt trwaj\u0105cej od 1,5 roku operacji Szpej, kt\u00f3rej celem jest modernizacja umundurowania oraz uzbrojenia i kt\u00f3rej rz\u0105d nada\u0142 wysoki priorytet. Podczas ubieg\u0142otygodniowego forum Defence24 Days dwie polskie firmy przedstawi\u0142y swoj\u0105 propozycj\u0119 systemu wyposa\u017cenia \u201eod st\u00f3p do g\u0142\u00f3w\u201d dla \u017co\u0142nierzy, kt\u00f3rego zalet\u0105 ma by\u0107 nie tylko kompleksowo\u015b\u0107, ale tak\u017ce modu\u0142owo\u015b\u0107 i mo\u017cliwo\u015b\u0107 dostosowania do konkretnych potrzeb danego operatora.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u2013 Indywidualne wyposa\u017cenie \u017co\u0142nierza bardzo si\u0119 zmienia w ostatnim czasie. To wyposa\u017cenie, ten przeskok technologiczny pozwala nam na prze\u017cycie na pierwszej linii frontu, tak mo\u017cna kolokwialnie powiedzie\u0107, bo to jest kamizelka nie tylko taktyczna, ale te\u017c balistyczna, tak samo he\u0142m \u2013 nie zwyk\u0142a blacha, kt\u00f3ra by\u0142a kiedy\u015b, tylko kevlar i jeszcze najlepiej, \u017ceby by\u0142 wyposa\u017cony w system wewn\u0119trzny, kt\u00f3ry b\u0119dzie powodowa\u0107, \u017ce to uderzenie kinetyczne b\u0119dzie wytraca\u0142o pocisk czy od\u0142amek \u2013<\/em> m\u00f3wi agencji Newseria Pawe\u0142 \u201eNaval\u201d Mate\u0144czuk, pe\u0142nomocnik ministra obrony narodowej ds. warunk\u00f3w s\u0142u\u017cby wojskowej, by\u0142y operator JW Grom, uczestnik misji bojowych w Iraku i Afganistanie.<\/p>\n\n\n\n

Celem operacji Szpej jest unowocze\u015bnienie indywidualnego wyposa\u017cenia i uzbrojenia \u017co\u0142nierzy, co mo\u017ce si\u0119 bezpo\u015brednio przek\u0142ada\u0107 na skuteczno\u015b\u0107 i prze\u017cywalno\u015b\u0107 na wsp\u00f3\u0142czesnym polu walki. Mowa bowiem zar\u00f3wno o mundurach i bieli\u017anie, odzie\u017cy wierzchniej dostosowanej do r\u00f3\u017cnych warunk\u00f3w pogodowych, obuwiu, jak i kamizelkach kuloodpornych, he\u0142mach, karabinkach wyposa\u017conych w zaawansowan\u0105 optyk\u0119, w tym celowniki holograficzne czy lunety powi\u0119kszaj\u0105ce.<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Operacja Szpej ma na celu nie tylko doposa\u017cy\u0107 \u017co\u0142nierza w najnowocze\u015bniejszy sprz\u0119t, ale te\u017c zmieni\u0107 regu\u0142y gry, a wi\u0119c dopasowa\u0107 dzisiejsze przepisy prawa do tego przeskoku technologicznego, z kt\u00f3rego wszyscy dzisiaj korzystamy. Wiemy, jak szybki on jest i jak trudno przepisom za nim nad\u0105\u017cy\u0107 <\/em>\u2013 wyja\u015bnia pe\u0142nomocnik MON w rozmowie przeprowadzonej podczas Defence24 Days. \u2013 Zgodnie z regulaminem jest zakazane robienie jakichkolwiek przer\u00f3bek mundur\u00f3w, wi\u0119c niezale\u017cnie od tego, kto i jak\u0105 ma postaw\u0119, nie mia\u0142 prawa sobie co\u015b przyci\u0105\u0107 i co\u015b zrobi\u0107.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Jak podkre\u015bla\u0142 szef Zarz\u0105du Logistyki P4 Sztabu Generalnego Wojska Polskiego gen. bryg. Mariusz Skulimowski podczas posiedzenia sejmowej Komisji Obrony Narodowej 3 grudnia 2024 roku, w ramach projektu wprowadzono mo\u017cliwo\u015b\u0107 rozkompletowania mundur\u00f3w polowych w celu ich dopasowania do budowy cia\u0142a, co jest korzystne z punktu widzenia dopasowania do potrzeb \u017co\u0142nierza. Podj\u0119to dzia\u0142ania maj\u0105ce na celu wycofanie z u\u017cytkowania przez \u017co\u0142nierzy szelek do przenoszenia oporz\u0105dzenia i zast\u0105pienie ich lekkimi pasami taktycznymi. Wycofano z eksploatacji he\u0142my metalowe. Jak podkre\u015bli\u0142 niedawno Piotr Mate\u0144czuk na kanale YT MON, 100 proc. \u017co\u0142nierzy zawodowych ma ju\u017c he\u0142my kevlarowe. Kamizelki taktyczne s\u0105 przedmiotem zam\u00f3wie\u0144 i one \u2013 podobnie jak he\u0142my \u2013 tak\u017ce b\u0119d\u0105 wybierane pod k\u0105tem wykonywanych zada\u0144.<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Ka\u017cdy ma swoje do\u015bwiadczenie, ja jestem \u017co\u0142nierzem jednostki specjalnej, a wi\u0119c na ka\u017cd\u0105 operacj\u0119, na ka\u017cd\u0105 misj\u0119 ubierali\u015bmy si\u0119 i doposa\u017cali\u015bmy w inny sprz\u0119t. Bo prosz\u0119 sobie wyobrazi\u0107, jaki ten sprz\u0119t powinien by\u0107, jak powinienem <\/em>si\u0119 <\/em>ubra\u0107 na aborda\u017c na wodach Zatoki Perskiej, a p\u00f3\u017aniej na szkolenie do Belize: ju\u017c buty nie te, ju\u017c kamizelka nie ta i mo\u017ce ratunkowa niepotrzebna, chocia\u017c w d\u017cungli wody by\u0142o czasami <\/em>wi\u0119cej <\/em>ni\u017c na Zatoce Perskiej, bo ca\u0142y czas pada i wilgotno\u015b\u0107 jest prawie 100 proc. Zatem da\u0107 mo\u017cliwo\u015b\u0107 \u017co\u0142nierzowi wybra\u0107 w tym sprz\u0119cie, kt\u00f3ry dostaje, to, czego on potrzebuje. Mamy podstaw\u0119, core, a do tego dobudowujemy sobie odpowiedni sprz\u0119t pod operacj\u0119, kt\u00f3r\u0105 si\u0119 wykonuje <\/em>\u2013 t\u0142umaczy Pawe\u0142 \u201eNaval\u201d Mate\u0144czuk.<\/p>\n\n\n\n

Przedstawiciele MON podczas posiedzenia sejmowej Komisji Obrony Narodowej wskazywali, \u017ce przez wiele lat obszar wyposa\u017cenia indywidualnego \u017co\u0142nierzy pozostawa\u0142 zaniedbany i niedofinansowany. Przyk\u0142adowo w latach 2016 i 2017 poziom zabezpieczenia finansowego potrzeb w tych obszarach wyni\u00f3s\u0142 kolejno 18 proc. i 32 proc. Pomimo widocznych od 2022 roku pr\u00f3b naprawienia sytuacji dopiero w ubieg\u0142ym roku osi\u0105gni\u0119to poziom 98 proc.<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Motywatorem w takich rzeczach jak indywidualne wyposa\u017cenie jest zazwyczaj sytuacja, kiedy si\u0119 spotykamy z \u017co\u0142nierzami innych armii \u015bwiata i zawsze por\u00f3wnuje si\u0119, kto co ma. Poza tym ilo\u015b\u0107 sprz\u0119tu na rynku cywilnym i firm, kt\u00f3re produkuj\u0105 dla mi\u0142o\u015bnik\u00f3w militarnych, jest bardzo du\u017ca, a wi\u0119c \u017co\u0142nierzowi, kt\u00f3ry prywatnie bywa strzelcem, chodzi po g\u00f3rach, \u201ebawi si\u0119\u201d w wojsko albo szkoli, rynek cywilny pozwala w du\u017co lepszym, szerszym zakresie si\u0119 doposa\u017cy\u0107. W por\u00f3wnaniu do tego, co mog\u0119 sobie kupi\u0107 na rynku cywilnym, a co mi daje wojsko, wida\u0107 wi\u0119c du\u017c\u0105 r\u00f3\u017cnic\u0119 <\/em>\u2013 podkre\u015bla pe\u0142nomocnik ministra obrony narodowej ds. warunk\u00f3w s\u0142u\u017cby wojskowej.<\/p>\n\n\n\n

Jak podczas wspomnianego posiedzenia komisji wyja\u015bni\u0142 szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego gen. Wies\u0142aw Kuku\u0142a, kultura organizacyjna si\u0142 zbrojnych by\u0142a jednym z najcz\u0119\u015bciej wskazywanych powod\u00f3w przedwczesnej rezygnacji \u017co\u0142nierzy ze s\u0142u\u017cby. Wielu z nich w badaniu wyja\u015bnia\u0142o, \u017ce nie przystaje ona do czas\u00f3w, w kt\u00f3rych \u017cyjemy, a wyposa\u017cenie indywidualne, kt\u00f3re jest przydzielane \u017co\u0142nierzom, by\u0142o wskazywane przez nich jako \u201edow\u00f3d na to, w jaki spos\u00f3b pa\u0144stwo podchodzi do ich s\u0142u\u017cby i do zapewnienia jako\u015bci tej s\u0142u\u017cby\u201d.<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Umundurowanie tak naprawd\u0119, bior\u0105c pod uwag\u0119 jego koszt, jest niewielkim elementem wyposa\u017cenia \u017co\u0142nierza, natomiast w bardzo du\u017cym stopniu wp\u0142ywa na jego morale i prze\u017cywalno\u015b\u0107, poniewa\u017c je\u017celi mamy mokre buty, mokre skarpety, rozdarty mundur, ci\u0119\u017cko wykonywa\u0107 swoje zadanie. Nie uwa\u017cam, \u017ce obecnie proponowane umundurowanie przez MON jest umundurowaniem z\u0142ym, natomiast jego g\u0142\u00f3wn\u0105 wad\u0105 jest to, \u017ce nie jest to umundurowanie systemowe. Poniewa\u017c projekty umundurowania, od bielizny, poprzez mundury, po ubrania ochronne, by\u0142y robione nie w po\u0142\u0105czeniu ze sob\u0105 i niestety brak tej modu\u0142owo\u015bci, brak zgrania tego systemu powoduje problemy <\/em>\u2013 m\u00f3wi Piotr Kowalik, prezes zarz\u0105du Unifeq Europe.<\/p>\n\n\n\n

Sp\u00f3\u0142ka wsp\u00f3lnie z PSO Maskpol, b\u0119d\u0105c\u0105 jedn\u0105 ze sp\u00f3\u0142ek Grupy PGZ, na konferencji Defence24 Days przedstawi\u0142y ECS Dragon (European Combat System), swoj\u0105 propozycj\u0119 nowoczesnego systemu umundurowania i wyposa\u017cenia indywidualnego. To dziewi\u0119ciowarstwowa struktura odzie\u017cy i wyposa\u017cenia polowego, opracowana z my\u015bl\u0105 o pe\u0142nym wsparciu \u017co\u0142nierzy Si\u0142 Zbrojnych RP, w szczeg\u00f3lno\u015bci Wojsk L\u0105dowych i Wojsk Obrony Terytorialnej.<\/p>\n\n\n\n

\u2013 To pierwszy polski system dostosowany do naszych potrzeb umundurowania<\/em> \u2013 podkre\u015bla Piotr Kowalik. \u2013 Tam jest dziewi\u0119\u0107 poziom\u00f3w, co jest wzorowane na systemach ameryka\u0144skich, czyli od bielizny, poprzez wszystkie warstwy wiatrochronne, mundurowe, softshellowe, po ubranie ochronne, ubranie termiczne, ubranie maskuj\u0105ce. To jest tak naprawd\u0119 system, kt\u00f3ry pozwala dzia\u0142a\u0107 operatorowi w dowolnych warunkach, od pustyni przez las, w warunkach europejskich, ale tak\u017ce arktycznych. Jest to system modu\u0142owy, kt\u00f3ry mo\u017cna dostosowa\u0107 do potrzeb konkretnego operatora.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Jak zaznaczaj\u0105 tw\u00f3rcy systemu, \u0142\u0105czy on wiedz\u0119 in\u017cyniersk\u0105, do\u015bwiadczenia operacyjne i nowoczesne technologie produkcyjne. Jedn\u0105 z jego kluczowych cech jest jego pe\u0142na kompatybilno\u015b\u0107 z wyposa\u017ceniem ochronnym \u017co\u0142nierza, kamizelkami, oporz\u0105dzeniem i ochron\u0105 balistyczn\u0105. W ramach projektu opracowano tak\u017ce warianty kamizelek ochronnych i element\u00f3w wyposa\u017cenia, dostosowane do r\u00f3\u017cnych potrzeb operacyjnych \u2013 zar\u00f3wno dla jednostek liniowych, jak i specjalistycznych.<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Ca\u0142y problem polega na tym, \u017ce trzeba zabezpieczy\u0107 \u017co\u0142nierza w taki spos\u00f3b, \u017ceby mu zapewni\u0107 pe\u0142n\u0105 ergonomi\u0119 dzia\u0142ania podczas pola walki. Widzimy, jakie do\u015bwiadczenia maj\u0105 \u017co\u0142nierze cho\u0107by na naszej granicy wschodniej, poniewa\u017c je\u017adzimy tam, uczestniczymy, widzimy, jak to si\u0119 wszystko dzieje, i ten system jest odpowiedzi\u0105 w\u0142a\u015bnie na to zapotrzebowanie. Chcemy stworzy\u0107 system, kt\u00f3ry b\u0119dzie w pe\u0142ni odpowiada\u0142 u\u017cytkownikowi w zale\u017cno\u015bci od tego, co on robi. Jeden \u017co\u0142nierz potrzebuje kamizelki lekkiej i he\u0142mu typu high-cut, drugi potrzebuje by\u0107 bardziej chroniony \u2013<\/em> m\u00f3wi Wojciech Mularczyk, prezes zarz\u0105du sp\u00f3\u0142ki Maskpol.<\/p>\n\n\n\n

Projekt ECS Dragon powstaje w ramach partnerstwa publiczno-prywatnego i opiera si\u0119 na \u015bcis\u0142ej wsp\u00f3\u0142pracy przemys\u0142u obronnego oraz krajowych dostawc\u00f3w technologii tekstylnych i balistycznych.<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Dzisiaj jeste\u015bmy w zasadzie na pocz\u0105tku drogi, pomimo \u017ce w bardzo kr\u00f3tkim czasie ten system od st\u00f3p do g\u0142\u00f3w zrobili\u015bmy. W przypadku, kiedy wojsko by\u0142oby zainteresowane takim systemem, to na pocz\u0105tku musimy spowodowa\u0107 pe\u0142n\u0105 produkcj\u0119 wszystkich materia\u0142\u00f3w w Polsce. Ten system chcemy zaproponowa\u0107 w taki spos\u00f3b, \u017ceby wykona\u0107 go w kilkudziesi\u0119ciu b\u0105d\u017a kilkuset kompletach, \u017ceby go przekaza\u0107 do testowania do wojska. I potem, je\u015bli b\u0119d\u0105 jakie\u015b uwagi, spostrze\u017cenia, ewentualne zmiany, to wtedy b\u0119dziemy go dostosowywa\u0107 i podejmowa\u0107 dalsze decyzje. Wtedy te\u017c mo\u017ce powsta\u0107 harmonogram czasowy produkcji. Dzisiaj mi trudno powiedzie\u0107, czy to b\u0119dzie p\u00f3\u0142 roku, czy to b\u0119dzie dziewi\u0119\u0107 miesi\u0119cy. Generalnie b\u0119dzie ona oczywi\u015bcie w Polsce, w oparciu o polskie zak\u0142ady, zar\u00f3wno tkaniny, jak i wszystkie w zasadzie dodatki, ewentualnie z Unii Europejskiej \u2013<\/em> wyja\u015bnia Wojciech Mularczyk.<\/p>\n\n\n\n

Z za\u0142o\u017cenia do realizacji operacji Szpej maj\u0105 zosta\u0107 wykorzystane pe\u0142ne moce produkcyjne polskiego przemys\u0142u. Zdecydowana wi\u0119kszo\u015b\u0107 zam\u00f3wie\u0144 realizowana jest przez polskie firmy, co wspiera rozw\u00f3j bran\u017cy. Zasadnicze cele operacji maj\u0105 zosta\u0107 zako\u0144czone do po\u0142owy 2026 roku, ale ma to by\u0107 d\u0142ugotrwa\u0142y proces, kt\u00f3ry na bie\u017c\u0105co b\u0119dzie uwzgl\u0119dnia\u0142 zmiany technologiczne. Stale definiowane s\u0105 nowe potrzeby operacyjne w poszczeg\u00f3lnych kategoriach. Na lata 2025\u20132026 zaplanowano drugi etap operacji, z zabezpieczonym finansowaniem w ramach Planu Modernizacji Technicznej na poziomie blisko 2 mld z\u0142, z mo\u017cliwo\u015bci\u0105 zwi\u0119kszenia tej kwoty.<\/p>\n\n\n\n