{"id":14547,"date":"2025-04-17T08:23:05","date_gmt":"2025-04-17T06:23:05","guid":{"rendered":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=14547"},"modified":"2025-04-17T08:24:27","modified_gmt":"2025-04-17T06:24:27","slug":"niepewnosc-powodowana-ameryk","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=14547","title":{"rendered":"Niepewno\u015b\u0107 powodowana ameryka\u0144skimi c\u0142ami wstrzymuje inwestycje. Firmy skupiaj\u0105 si\u0119 na gromadzeniu zapas\u00f3w"},"content":{"rendered":"\n

Chaotyczna polityka celna administracji Donalda Trumpa, polegaj\u0105ca na zapowiadaniu, wprowadzaniu, a potem zawieszaniu ce\u0142 na r\u00f3\u017cne sektory dzia\u0142alno\u015bci i kraje, utrudnia planowanie dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej i inwestowanie w warunkach rosn\u0105cej niepewno\u015bci. W tej sytuacji wiele firm wstrzymuje si\u0119 z inwestycjami b\u0105d\u017a gromadzi zapasy surowc\u00f3w i p\u00f3\u0142produkt\u00f3w na kolejne tygodnie dzia\u0142alno\u015bci. Ameryka\u0144skie c\u0142a powoduj\u0105 wprowadzenie taryf odwetowych ze strony dotkni\u0119tych nowymi przepisami kraj\u00f3w. W efekcie globalny handel wyhamuje, a wraz z nimi spowolni rozw\u00f3j gospodarczy.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u2013 Dzia\u0142ania ameryka\u0144skiej administracji negatywnie wp\u0142yn\u0105 na \u015bwiatow\u0105 gospodark\u0119, przede wszystkim z perspektywy obrot\u00f3w handlowych, poniewa\u017c one b\u0119d\u0105 cz\u0119\u015bciowo zaburzone, ta niepewno\u015b\u0107 gospodarcza, kt\u00f3ra jest spowodowana dzia\u0142aniami Trumpa, ju\u017c odbija si\u0119 na perspektywie przedsi\u0119biorstw<\/em> \u2013 m\u00f3wi agencji informacyjnej Newseria Marek W\u0105si\u0144ski, kierownik zespo\u0142u gospodarki \u015bwiatowej Polskiego Instytutu Ekonomicznego. \u2013 Je\u015bli teraz Amerykanie podwy\u017cszaj\u0105 swoje c\u0142a, to tak\u017ce inne pa\u0144stwa b\u0119d\u0105 musia\u0142y chroni\u0107 swoje rynki ze wzgl\u0119du na to, \u017ce b\u0119d\u0105 zmiany na rynkach globalnych i niekt\u00f3rych produkt\u00f3w mo\u017ce by\u0107 du\u017co, co b\u0119dzie wywiera\u0142o presj\u0119 na lokalne rynki. Bariera w wej\u015bciu na rynek ameryka\u0144ski spowoduje to, \u017ce obroty si\u0119 obni\u017c\u0105.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Wojna celna USA z Uni\u0105 Europejsk\u0105 odci\u015bnie si\u0119 na dzia\u0142alno\u015bci polskich firm, pomimo \u017ce bezpo\u015bredni eksport z Polski do USA stanowi tylko niewielk\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 polskiego wywozu, a USA s\u0105 dopiero na si\u00f3dmym miejscu w\u015br\u00f3d odbiorc\u00f3w polskich towar\u00f3w. Wed\u0142ug danych GUS za stycze\u0144 i luty 2025 roku Stany Zjednoczone odpowiada\u0142y za 3,6 proc. warto\u015bci polskiego eksportu.<\/p>\n\n\n\n

Jednak zgodnie z wynikami badania ankietowego eksporter\u00f3w PIE przeprowadzonego w styczniu 2025 roku spo\u015br\u00f3d polskich firm eksportuj\u0105cych w 2024 roku 20 proc. dostarcza\u0142o swoje produkty do Stan\u00f3w Zjednoczonych, z czego 3 proc. firm traktowa\u0142o USA jako sw\u00f3j g\u0142\u00f3wny rynek zbytu. Kolejne badanie, z marca 2025 roku, pokaza\u0142o, \u017ce ok. 40 proc. polskich firm dostrzega mo\u017cliwo\u015b\u0107 oddzia\u0142ywania ameryka\u0144skich ce\u0142 na swoj\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107, przede wszystkim poprzez os\u0142abienie koniunktury na rynku unijnym wywo\u0142ane ameryka\u0144skimi c\u0142ami (46 proc.) oraz wzrost koszt\u00f3w importu z USA w przypadku wojny handlowej (43 proc.).<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Widzimy pierwsze decyzje, mi\u0119dzy innymi Chin, kt\u00f3re wprowadzaj\u0105 dzia\u0142ania odwetowe i c\u0142a odwetowe, szukaj\u0105 innych sposob\u00f3w nacisku na ameryka\u0144sk\u0105 administracj\u0119, mi\u0119dzy innymi poprzez ograniczenia dost\u0119pu do surowc\u00f3w krytycznych, tutaj by\u0142 wprowadzany obowi\u0105zek rejestracji i uzyskania licencji na eksport pewnych surowc\u00f3w, a tak\u017ce \u015bledztwa wobec ameryka\u0144skich sp\u00f3\u0142ek dzia\u0142aj\u0105cych w Chinach \u2013<\/em> przypomina Marek W\u0105si\u0144ski. <\/em>\u2013 Nast\u0119puje co\u015b, co si\u0119 nazywa weaponization of trade, czyli wykorzystywanie handlu i relacji gospodarczych jako broni. Tak samo Unia Europejska, rozwa\u017caj\u0105c swoje potencjalne dzia\u0142ania odwetowe, dotychczas zapowiedzia\u0142a, \u017ce na c\u0142a na stal i aluminium odpowie w ten sam spos\u00f3b jak w 2018 roku.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Ekonomista zwraca uwag\u0119 na fakt, \u017ce w wojnach handlowych w d\u0142u\u017cszym terminie przegrywaj\u0105 wszystkie strony. Wed\u0142ug raportu EY c\u0142a powszechne w wysoko\u015bci 10 proc. na\u0142o\u017cone na UE-27 i reszt\u0119 \u015bwiata, 60 proc. na Chiny oraz 25 proc. na Kanad\u0119 i Meksyk przynios\u0142yby do 2027 roku skumulowane obni\u017cenie PKB w UE i USA o 2,0\u2013<\/em>2,2 proc. Kanada i Meksyk by\u0142yby silniej dotkni\u0119te z powodu nieproporcjonalnie wy\u017cszych ce\u0142. W Europie najbardziej dotkni\u0119te by\u0142yby Irlandia i W\u0119gry (3,0\u2013<\/em>3,3 proc.). W tym scenariuszu konsekwencje dla Polski si\u0119gn\u0119\u0142yby 1,3 proc. PKB.<\/p>\n\n\n\n

Polityka celna ameryka\u0144skiej administracji obr\u00f3ci si\u0119 tak\u017ce przeciwko samym Stanom, poniewa\u017c ameryka\u0144ska gospodarka wpad\u0142a w okres spowolnienia gospodarczego, a coraz g\u0142o\u015bniej s\u0142ycha\u0107 prognozy wieszcz\u0105ce recesj\u0119. Goldman Sachs powr\u00f3ci\u0142 do prognozy zak\u0142adaj\u0105cej do 45-proc. ryzyka wyst\u0105pienia recesji w USA. Ameryka\u0144ski miliarder Ray Dalio, miliarder i dyrektor najwi\u0119kszego na \u015bwiecie funduszu hedgingowego Bridgewater, stwierdzi\u0142 nawet, \u017ce \u201eobawia si\u0119 czego\u015b gorszego od recesji\u201d, maj\u0105c na my\u015bli przekraczaj\u0105cy 1,83 bln dol. (5,6 proc. PKB w 2024 roku) deficyt rz\u0105du federalnego. Wcze\u015bniej ameryka\u0144ski biznes pok\u0142ada\u0142 nadzieje w g\u0142oszonych przez Donalda Trumpa podczas kampanii zapowiedziach deregulacji i obni\u017cki podatk\u00f3w, teraz obawia si\u0119, \u017ce c\u0142a zniweluj\u0105 pozytywny wp\u0142yw tych zapowiedzi.<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Wydaje si\u0119 bardzo w\u0105tpliwe, \u017ceby Stany Zjednoczone mog\u0142y skorzysta\u0107 na prowadzeniu wojny celnej, one te\u017c by\u0142y cz\u0119\u015bci\u0105 ca\u0142ego systemu powi\u0105za\u0144 gospodarczych z innymi pa\u0144stwami, na kt\u00f3rym te\u017c korzysta\u0142y. Generalnie rzecz bior\u0105c, te\u017c w\u0105tpliwe wydaje si\u0119, \u017ce poprzez c\u0142a jest mo\u017cliwe osi\u0105gni\u0119cie cel\u00f3w, kt\u00f3re zak\u0142ada administracja Donalda Trumpa, czyli na przyk\u0142ad redukcja deficytu handlowego <\/em>\u2013 ocenia kierownik zespo\u0142u gospodarki \u015bwiatowej Polskiego Instytutu Ekonomicznego.<\/em> \u2013 Je\u015bli chodzi o redukcj\u0119 deficytu bud\u017cetowego poprzez wi\u0119ksze wp\u0142ywy z ce\u0142, to poprzez c\u0142a warto\u015b\u0107 tego importu b\u0119dzie pewnie spada\u0107, b\u0119dzie to wywiera\u0142o presj\u0119 na ameryka\u0144sk\u0105 walut\u0119, co mo\u017ce doprowadzi\u0107 do spadku konkurencyjno\u015bci ameryka\u0144skiej gospodarki. I przede wszystkim tego si\u0119 obawiaj\u0105 przedsi\u0119biorcy w Stanach Zjednoczonych i dlatego dotychczasowe c\u0142a by\u0142y w pewien spos\u00f3b rewidowane przez same Stany Zjednoczone.<\/em><\/p>\n\n\n\n