Dzi\u015b jego w\u0142a\u015bciciel m\u00f3wi jasno: firma ko\u0144czy dzia\u0142alno\u015b\u0107, a przyczyn\u0105 nie jest brak klient\u00f3w ani problemy technologiczne. Winny, wed\u0142ug przedsi\u0119biorcy, jest system pa\u0144stwowy \u2013 urz\u0119dy, kt\u00f3re zamiast wspiera\u0107, blokuj\u0105 rozw\u00f3j.<\/p>\n\n\n\n
Ekolot powsta\u0142 w 1995 roku jako projekt z pasji do lotnictwa. Siedziba firmy znajduje si\u0119 w Kro\u015bnie, a produkcja odbywa\u0142a si\u0119 w zak\u0142adzie w Korczynie. Od pocz\u0105tku dzia\u0142alno\u015bci specjalizowa\u0142a si\u0119 w projektowaniu i budowie samolot\u00f3w ultralekkich \u2013 najpierw motolotni, p\u00f3\u017aniej pe\u0142noprawnych, lekkich samolot\u00f3w z nap\u0119dem spalinowym. Firma zdoby\u0142a mi\u0119dzynarodow\u0105 renom\u0119 dzi\u0119ki modelom takim jak KR-030 Topaz i JK-05L Junior \u2013 maszyny te by\u0142y ch\u0119tnie kupowane przez pilot\u00f3w rekreacyjnych w Polsce, Niemczech, Czechach i innych krajach UE.<\/p>\n\n\n\n
Wed\u0142ug informacji ze strony producenta, firma dostarczy\u0142a w sumie niemal 300 samolot\u00f3w. Co istotne, Ekolot to nie by\u0142 du\u017cy przemys\u0142owy gracz \u2013 to by\u0142a rodzinna firma, z zespo\u0142em pasjonat\u00f3w i specjalist\u00f3w, kt\u00f3ra przez dekady \u0142\u0105czy\u0142a rzemios\u0142o z technologiczn\u0105 precyzj\u0105. Obroty firmy nie by\u0142y gigantyczne, ale zapewnia\u0142y stabilno\u015b\u0107 \u2013 zatrudnia\u0142a kilkana\u015bcie os\u00f3b i p\u0142aci\u0142a co roku setki tysi\u0119cy z\u0142otych w podatkach i sk\u0142adkach na ZUS.<\/p>\n\n\n\n
W marcu 2025 roku o dramatycznej sytuacji Ekolotu us\u0142yszeli uczestnicy konferencji Polskiego Forum Lotniczego w Warszawie. To wtedy odczytano list otwarty Henryka S\u0142owika do premiera Donalda Tuska, w kt\u00f3rym opisa\u0142 kulisy powolnego upadku firmy. Jak wynika z relacji opublikowanej przez Interi\u0119, przedsi\u0119biorca win\u0105 za problemy firmy obarcza dwie instytucje: Urz\u0105d Lotnictwa Cywilnego (ULC) oraz Urz\u0105d Celno-Skarbowy w Przemy\u015blu.<\/p>\n\n\n\n
Wed\u0142ug S\u0142owika, to w\u0142a\u015bnie te dwa urz\u0119dy swoimi dzia\u0142aniami \u2013 lub ich brakiem \u2013 doprowadzi\u0142y firm\u0119 do kraw\u0119dzi. Jednym z g\u0142\u00f3wnych zarzut\u00f3w jest op\u00f3\u017anianie certyfikacji nowego modelu samolotu Topaz 600 przez ULC, a drugim \u2013 narzucenie a\u017c 125-procentowego c\u0142a antydumpingowego<\/strong> na materia\u0142 importowany z Chin, u\u017cywany od lat do budowy samolot\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n Henryk S\u0142owik t\u0142umaczy, \u017ce od 15 lat importowa\u0142 ten sam materia\u0142 z Chin \u2013 potrzebny w produkcji skrzyde\u0142 i kad\u0142ub\u00f3w \u2013 bez problem\u00f3w celnych. Materia\u0142u tego nie mo\u017cna naby\u0107 w Unii Europejskiej, wi\u0119c alternatywy nie by\u0142o. Przez wiele lat urz\u0105d celny uznawa\u0142 jego klasyfikacj\u0119, nie nak\u0142adaj\u0105c specjalnych op\u0142at. To zmieni\u0142o si\u0119 nagle \u2013 jak twierdzi w\u0142a\u015bciciel \u2013 przez “b\u0142\u0105d pracownika laboratorium”, kt\u00f3ry zmieni\u0142 klasyfikacj\u0119 towaru, przez co zosta\u0142 on obj\u0119ty wspomnianym c\u0142em.<\/p>\n\n\n\n \u2013 Konto zaj\u0105\u0142 mi Urz\u0105d Skarbowy, nast\u0105pi\u0142a egzekucja \u015brodk\u00f3w. Z\u0142o\u017cy\u0142em odwo\u0142anie i czekam na jego rozpatrzenie \u2013 m\u00f3wi\u0142 w rozmowie z Interi\u0105.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n Ekolot pr\u00f3bowa\u0142 si\u0119 ratowa\u0107 \u2013 z\u0142o\u017cy\u0142 wniosek o tzw. procedur\u0119 uszlachetnienia towaru, kt\u00f3ra pozwoli\u0142aby na unikni\u0119cie c\u0142a, poniewa\u017c samoloty mia\u0142y trafi\u0107 poza granice UE. Ale urz\u0105d nie tylko si\u0119 nie zgodzi\u0142, ale… naliczy\u0142 c\u0142o wstecz za dwa, a mo\u017ce i trzy lata. Dla ma\u0142ej firmy \u2013 by\u0142 to wyrok.<\/p>\n\n\n\n Drugi problem dotyczy nowego modelu samolotu \u2013 Topaz 600. To maszyna o zwi\u0119kszonej masie startowej (600 kg), odpowiadaj\u0105ca wymaganiom klient\u00f3w z Europy. Przedsi\u0119biorca by\u0142 przekonany, \u017ce proces certyfikacji przebiegnie szybko, bo konstrukcja by\u0142a niemal identyczna z wcze\u015bniejszym modelem Topaz 450, kt\u00f3ry uzyska\u0142 wszystkie niezb\u0119dne dokumenty.<\/p>\n\n\n\n \u2013 Zacz\u0105\u0142em produkcj\u0119, maj\u0105c zam\u00f3wienia. My\u015bla\u0142em, \u017ce zanim samoloty b\u0119d\u0105 gotowe, uzyskam papiery. Ale certyfikacja trwa ju\u017c kilkana\u015bcie miesi\u0119cy. Klienci pytaj\u0105, dlaczego nie mog\u0119 zarejestrowa\u0107 samolotu, a ja nie mam odpowiedzi. Nie mam te\u017c pieni\u0119dzy, bo nikt nie zap\u0142aci za produkt bez certyfikatu \u2013 m\u00f3wi\u0142 S\u0142owik.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n ULC odpiera zarzuty, twierdz\u0105c, \u017ce procedura trwa od grudnia 2023 roku i “jest na uko\u0144czeniu”. Wskazuje te\u017c, \u017ce jedna z cz\u0119\u015bci konstrukcyjnych nie przesz\u0142a pr\u00f3b wytrzyma\u0142o\u015bciowych i musia\u0142a zosta\u0107 wzmocniona. Co wi\u0119cej \u2013 czas trwania certyfikacji w Polsce i tak jest kr\u00f3tszy ni\u017c np. w Czechach, gdzie podobna procedura trwa\u0142a nawet 7 lat.<\/p>\n\n\n\n Henryk S\u0142owik nie poprzesta\u0142 na pr\u00f3bach kontakt\u00f3w z urz\u0119dami. Zdecydowa\u0142 si\u0119 na mocny krok \u2013 list otwarty do premiera. Napisa\u0142 w nim:<\/p>\n\n\n\n \u201ePrzecie\u017c obieca\u0142 pan, panie premierze, \u017ce ju\u017c nigdy \u017caden urz\u0119dnik nie doprowadzi do bankructwa polskiej firmy. Nie dotrzyma\u0142 pan s\u0142owa.\u201d<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n S\u0142owik dodaje, \u017ce nie ma z\u0142udze\u0144, i\u017c premier osobi\u015bcie przeczyta jego apel. Ale chce pokaza\u0107, \u017ce system nie dzia\u0142a \u2013 \u017ce w Polsce urz\u0119dnik mo\u017ce bezkarnie zniszczy\u0107 przedsi\u0119biorc\u0119, mimo deklaracji polityk\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n \u2013 Nie chodzi mi o z\u0142\u0105 wol\u0119, nie wini\u0119 ludzi. Wini\u0119 system. On pozwala, by urz\u0105d prowadzi\u0142 post\u0119powanie miesi\u0105cami, podczas gdy ja nie mog\u0119 tyle czeka\u0107. Mam pracownik\u00f3w, ZUS, podatki. Wytrzymam trzy miesi\u0105ce bez dochodu, ale nie dwana\u015bcie \u2013 m\u00f3wi\u0142 w rozmowie z Interi\u0105.<\/p>\n\n\n\n Urz\u0105d Lotnictwa Cywilnego w odpowiedzi na zarzuty wyda\u0142 o\u015bwiadczenie, w kt\u00f3rym odrzuca oskar\u017cenia. Wed\u0142ug rzeczniczki ULC, Marty Chyli\u0144skiej:<\/p>\n\n\n\n \u2013 Certyfikacja prowadzona by\u0142a zgodnie z przepisami, proces jest czasoch\u0142onny, ale obiektywny. Czas zale\u017cy od wynik\u00f3w pr\u00f3b technicznych oraz kompletno\u015bci dokumentacji sk\u0142adanej przez wnioskodawc\u0119.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n W podobnym tonie wypowiedzia\u0142a si\u0119 Rzeszowska Izba Administracji Skarbowej. W odpowiedzi na pytania Interii zas\u0142oni\u0142a si\u0119 tajemnic\u0105 skarbow\u0105 i odm\u00f3wi\u0142a komentarza w sprawie konkretnego przedsi\u0119biorcy.<\/p>\n\n\n\n 4 kwietnia Ekolot w ko\u0144cu otrzyma\u0142 upragniony certyfikat dla Topaza 600. Ale, jak m\u00f3wi Henryk S\u0142owik, jest ju\u017c za p\u00f3\u017ano. Firma wygasi\u0142a produkcj\u0119, cz\u0119\u015b\u0107 pracownik\u00f3w zosta\u0142a zwolniona, nieruchomo\u015bci wystawiono na wynajem. Przedsi\u0119biorca liczy, \u017ce kto\u015b przejmie cz\u0119\u015b\u0107 dzia\u0142alno\u015bci \u2013 ale Ekolot, jako firma produkcyjna, przestaje istnie\u0107.<\/p>\n\n\n\n Sprawa Ekolotu to co\u015b wi\u0119cej ni\u017c dramat jednej firmy. To test dla pa\u0144stwa. Czy system jest w stanie chroni\u0107 przedsi\u0119biorc\u00f3w, czy tylko ich kontrolowa\u0107? Czy urz\u0119dy widz\u0105 r\u00f3\u017cnic\u0119 mi\u0119dzy koncernem a lokalnym wytw\u00f3rc\u0105? I wreszcie \u2013 czy s\u0142owa premiera o wsparciu dla polskiego biznesu maj\u0105 jakiekolwiek prze\u0142o\u017cenie na praktyk\u0119?<\/p>\n\n\n\n Z perspektywy S\u0142owika, odpowied\u017a jest jasna: “System nie dzia\u0142a”<\/strong>. A dla pa\u0144stwa \u2013 to cichy sygna\u0142 alarmowy. Bo kiedy zamyka si\u0119 jedyny producent ultralekkich samolot\u00f3w w Polsce, przegrywamy wszyscy \u2013 jako gospodarka, jako podatnicy, jako obywatele.<\/p>\n\n\n\n Historia Ekolotu to sygna\u0142 ostrzegawczy. Nie chodzi tylko o jedn\u0105 firm\u0119, kt\u00f3ra po latach dzia\u0142alno\u015bci upada przez urz\u0119dnicze decyzje. To pokazuje, jak bardzo brakuje w Polsce patriotyzmu ekonomicznego<\/strong> \u2013 rozumianego nie jako has\u0142o, ale jako konkretne dzia\u0142anie na rzecz w\u0142asnych firm, technologii, ludzi.<\/p>\n\n\n\n Polscy przedsi\u0119biorcy cz\u0119sto s\u0105 zostawieni sami sobie. Rynek nie wybacza b\u0142\u0119d\u00f3w, ale gdy do tego dochodzi biurokratyczny mur, trudno m\u00f3wi\u0107 o r\u00f3wnych szansach. Pa\u0144stwo powinno wspiera\u0107 swoich producent\u00f3w \u2013 nie na zasadzie przywilej\u00f3w, ale przez sprawne, uczciwe i szybkie procedury<\/strong>. Niestety, dzi\u015b cz\u0119sto jest odwrotnie: to w\u0142a\u015bnie system jest najwi\u0119ksz\u0105 przeszkod\u0105.<\/p>\n\n\n\n Dlatego potrzebna jest wi\u0119ksza solidarno\u015b\u0107 w\u015br\u00f3d przedsi\u0119biorc\u00f3w. Potrzeba silnego g\u0142osu \u015brodowiska biznesowego, kt\u00f3re b\u0119dzie wsp\u00f3lnie walczy\u0107 o r\u00f3wne traktowanie, przejrzysto\u015b\u0107 i odpowiedzialno\u015b\u0107 urz\u0119d\u00f3w<\/strong>. Izolowane przypadki jak Ekolot nie mog\u0105 znika\u0107 w ciszy. Powinny \u0142\u0105czy\u0107, nie dzieli\u0107. Bo dzi\u015b to Kro\u015bno, jutro mo\u017ce to by\u0107 ka\u017cdy inny region czy bran\u017ca.<\/p>\n\n\n\n Patriotyzm gospodarczy to nie tylko kupowanie polskich produkt\u00f3w. To tak\u017ce budowanie systemu, kt\u00f3ry nie t\u0142amsi w\u0142asnych firm. Je\u015bli chcemy silnej gospodarki, musimy zacz\u0105\u0107 od podstaw: szacunku do tych, kt\u00f3rzy j\u0105 tworz\u0105.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" W Polsce nie by\u0142o drugiej takiej firmy. Ekolot \u2013 z siedzib\u0105 w Kro\u015bnie, na Podkarpaciu \u2013 przez prawie 30 lat funkcjonowa\u0142 jako jedyny seryjny producent ultralekkich samolot\u00f3w w kraju. Za\u0142o\u017cony w 1995 roku przez Henryka S\u0142owika, przez lata zdoby\u0142 uznanie nie tylko w Polsce, ale i za granic\u0105, dostarczaj\u0105c lekkie maszyny lotnicze do klient\u00f3w w […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":14378,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[40],"tags":[1252,1253,1254,1251],"class_list":["post-14375","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gospodarka","tag-bankructwo","tag-biurokracja","tag-ekolot","tag-samoloty"],"yoast_head":"\n\n
Certyfikacja, kt\u00f3ra trwa wieczno\u015b\u0107<\/h3>\n\n\n\n
\n
List otwarty do premiera Tuska<\/h3>\n\n\n\n
\n
Reakcje urz\u0119d\u00f3w: \u201eDzia\u0142amy zgodnie z przepisami\u201d<\/h3>\n\n\n\n
\n
\n\n\n\nPotrzebujemy patriotyzmu ekonomicznego i solidarno\u015bci przedsi\u0119biorc\u00f3w<\/h3>\n\n\n\n