{"id":11395,"date":"2023-05-25T10:17:11","date_gmt":"2023-05-25T08:17:11","guid":{"rendered":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=11395"},"modified":"2023-05-25T10:17:13","modified_gmt":"2023-05-25T08:17:13","slug":"polski-przemysl-kosmiczny-z-coraz-ambitniejszymi-celami-w-planach-jest-m-in-misja-ksiezycowa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dzienniknarodowy.pl\/?p=11395","title":{"rendered":"Polski przemys\u0142 kosmiczny z coraz ambitniejszymi celami. W planach jest m.in. misja ksi\u0119\u017cycowa"},"content":{"rendered":"\n

Polacy planuj\u0105 m.in. wykonanie map z\u0142\u00f3\u017c surowc\u00f3w na Ksi\u0119\u017cycu i badania mechaniki gruntu w warunkach niskiej grawitacji. Takie koncepcje to efekty rocznych konsultacji bran\u017cowych, kt\u00f3re odbywa\u0142y si\u0119 pod przewodnictwem Polskiej Agencji Kosmicznej. Eksperci oceniaj\u0105, \u017ce polski przemys\u0142 kosmiczny ugruntowa\u0142 ju\u017c swoj\u0105 pozycj\u0119 na rynku europejskim i \u015bwiatowym. Ich zdaniem priorytetem powinna by\u0107 dla nas dobra wsp\u00f3\u0142praca z Europejsk\u0105 Agencj\u0105 Kosmiczn\u0105 i NASA. Wa\u017cne jest jednak r\u00f3wnie\u017c rz\u0105dowe wsparcie dla sektora.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u2013 Polski przemys\u0142 kosmiczny osi\u0105gn\u0105\u0142 ju\u017c pewien stopie\u0144 dojrza\u0142o\u015bci, czego objawem s\u0105 cho\u0107by nasze instrumenty, kt\u00f3re dostarczamy na du\u017ce misje kosmiczne. Trudno si\u0119 por\u00f3wnywa\u0107 na przyk\u0142ad z Niemcami, kt\u00f3re maj\u0105 kilkudziesi\u0119cioletnie tradycje w tej ga\u0142\u0119zi przemys\u0142u. My tak naprawd\u0119 od 10 lat na dobre konkurujemy z Europ\u0105 czy ze \u015bwiatem. Oczywi\u015bcie kwesti\u0105 te\u017c jest finansowanie, kt\u00f3re w przypadku chocia\u017cby Niemiec jest du\u017co wy\u017csze ni\u017c to, na kt\u00f3re mo\u017cemy obecnie liczy\u0107 u nas. Jednak\u017ce nie mo\u017cemy si\u0119 tutaj powstydzi\u0107 zar\u00f3wno naszych rozwi\u0105za\u0144, jak i naszego podej\u015bcia do misji kosmicznych i przemys\u0142u \u2013 <\/em>ocenia w rozmowie z agencj\u0105 Newseria Innowacje Kamil Bochra, mened\u017cer ds. jako\u015bci i materia\u0142\u00f3w w firmie Astronika.<\/p>\n\n\n\n

Jak wynika z opracowanego przez POLSA \u201eKatalogu podmiot\u00f3w sektora kosmicznego\u201d, bran\u017ca skupia obecnie ponad 300 firm, kt\u00f3re zatrudniaj\u0105 blisko 12 tys. os\u00f3b. Kilkadziesi\u0105t tych podmiot\u00f3w koncentruje si\u0119 wy\u0142\u0105cznie na sektorze kosmicznym, dla pozosta\u0142ych jest on cz\u0119\u015bci\u0105 ich aktywno\u015bci. Firmy te dzia\u0142aj\u0105 aktywnie m.in. w robotyce, automatyce, mechatronice, systemach optycznych i komunikacyjnych dla satelit\u00f3w, czujnikach naukowych i penetratorach gruntu dla sond kosmicznych czy oprogramowaniu testuj\u0105cym systemy i podsystemy obiekt\u00f3w wynoszonych na orbit\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Rozw\u00f3j sektora znacz\u0105co przyspieszy\u0142 po przyst\u0105pieniu do Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA) w 2012 roku. W ramach europejskich program\u00f3w polskie podmioty pozyska\u0142y kontrakty o warto\u015bci 140 mln euro. Zyska\u0142y te\u017c dost\u0119p do infrastruktury naziemnej i kosmicznej, wsp\u00f3\u0142pracy z agencjami narodowymi i najwi\u0119kszymi firmami sektora kosmicznego, a tak\u017ce mo\u017cliwo\u015b\u0107 rozwoju kadr. Jak wskazywa\u0142 niedawno prezes POLSA, w ci\u0105gu 10 lat cz\u0142onkostwa Polski w ESA krajowe firmy stworzy\u0142y ju\u017c ponad 100 technologii.<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Polscy naukowcy oraz in\u017cynierowie uczestniczyli ju\u017c w kilku du\u017cych misjach, zar\u00f3wno Europejskiej Agencji Kosmicznej, jak i NASA. Je\u015bli chodzi o najwi\u0119ksze osi\u0105gni\u0119cia ostatniego czasu, to s\u0105 nasze instrumenty na misji JUICE w podr\u00f3\u017c do uk\u0142adu Jowisza, ale tak\u017ce zaznaczali\u015bmy swoj\u0105 obecno\u015b\u0107 na l\u0105downikach czy \u0142azikach marsja\u0144skich \u2013 mam tu na my\u015bli Curiosity oraz InSight. W pierwszym dostarczali\u015bmy detektory podczerwieni, w drugim naszego tzw. kreta, kt\u00f3ry zag\u0142\u0119bia\u0142 si\u0119 w powierzchni\u0119 Marsa. Ponadto koledzy z Centrum Bada\u0144 Kosmicznych Polskiej Akademii Nauk dostarczali urz\u0105dzenie MUPUS, b\u0119d\u0105ce cz\u0119\u015bci\u0105 misji Rosetta na jedn\u0105 z komet \u2013 <\/em>wymienia Kamil Bochra.<\/p>\n\n\n\n

Podpisanie w 2021 roku porozumienia Artemis Accords otworzy\u0142o przed krajowymi firmami tak\u017ce perspektyw\u0119 udzia\u0142u w mi\u0119dzynarodowej eksploracji Ksi\u0119\u017cyca i innych cia\u0142 Uk\u0142adu S\u0142onecznego pod przyw\u00f3dztwem USA.<\/p>\n\n\n\n

Na pocz\u0105tku maja Polska Agencja Kosmiczna podsumowa\u0142a trwaj\u0105ce od niemal roku konsultacje dotycz\u0105ce polskiej misji ksi\u0119\u017cycowej. Ich efektem jest opracowanie czterech koncepcji. Priorytetowym dla Polski projektem ma by\u0107 wys\u0142anie na orbit\u0119 oko\u0142oksi\u0119\u017cycow\u0105 instrumentu MIRORES, kt\u00f3ry wykona mapy z\u0142\u00f3\u017c surowc\u00f3w na Srebrnym Globie. Okre\u015blone dzi\u0119ki temu obszary b\u0119d\u0105 mia\u0142y strategiczne znaczenie dla przysz\u0142ych baz ksi\u0119\u017cycowych. Z kolei eksperyment PETER mia\u0142by na celu zrozumienie mechaniki gruntu w warunkach niskiej grawitacji. To kluczowe, je\u015bli planowana jest budowa trwa\u0142ej infrastruktury ksi\u0119\u017cycowej.<\/p>\n\n\n\n

Inna koncepcja dotyczy miniaturowego laboratorium do badania kom\u00f3rek nowotworowych w warunkach kosmicznych oraz innowacyjnego projektu miniaturowego spektrometru do wykrywania i analizy gaz\u00f3w w warunkach bardzo rzadkiej lub nieistniej\u0105cej atmosfery. Powsta\u0142 r\u00f3wnie\u017c pomys\u0142 d\u0142ugoterminowego eksperymentu biologicznego, badaj\u0105cego wzrost mikroorganizm\u00f3w w sta\u0142ych warunkach niskiej grawitacji. Plany zwi\u0105zane z polsk\u0105 misj\u0105 ksi\u0119\u017cycow\u0105 mog\u0105 oznacza\u0107 jeszcze mocniejsze zaznaczenie obecno\u015bci polskiego przemys\u0142u w sektorze kosmicznym.<\/p>\n\n\n\n

Rz\u0105dowe plany zak\u0142adaj\u0105, \u017ce udzia\u0142 Polski w europejskim sektorze kosmicznym powinien by\u0107 proporcjonalny do potencja\u0142u gospodarczego kraju. Cel to 3 proc. obrot\u00f3w tego rynku.<\/p>\n\n\n\n

\u2013 W du\u017cej mierze liczymy na dobr\u0105 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z Europejsk\u0105 Agencj\u0105 Kosmiczn\u0105, ale tak\u017ce na granty i projekty zar\u00f3wno krajowe, jak i z NASA. Bardzo wa\u017cnym aspektem jest wsparcie krajowe, przede wszystkim rz\u0105dowe, bo od niego zale\u017cy ilo\u015b\u0107 pieni\u0119dzy, kt\u00f3re dostaniemy w ramach zwrotu naszej sk\u0142adki z Europejskiej Agencji Kosmicznej. Im bardziej Polska jako kraj zaanga\u017cuje si\u0119 w sprawy kosmiczne, tym bardziej b\u0119dzie si\u0119 rozwija\u0142 przemys\u0142 na miejscu. Mamy nie tylko misje naukowe, ale mamy tak\u017ce misje skupione na obserwacjach Ziemi. Na pewno warto b\u0119dzie rozwa\u017ca\u0107 tworzenie krajowych system\u00f3w obserwacyjnych<\/em> \u2013 uwa\u017ca ekspert Astroniki.<\/p>\n\n\n\n

Krajowa sp\u00f3\u0142ka kosmiczna wraz z innymi podmiotami z Polski by\u0142a uczestnikiem przygotowa\u0144 do misji JUICE, kt\u00f3ra niedawno wystartowa\u0142a w kierunku Jowisza. Centrum Bada\u0144 Kosmicznych Polskiej Akademii Nauk bra\u0142o udzia\u0142 w realizacji cz\u0119\u015bci naukowej i przewodzi\u0142o pracom zwi\u0105zanym z powstaniem konstrukcji mechanicznych i komputera g\u0142\u00f3wnego instrumentu RPWI, czyli Radio & Plasma Waves Investigation, a firma Astronika bra\u0142a udzia\u0142 w jego budowie. To urz\u0105dzenie przeznaczone jest do scharakteryzowania emisji radiowych i \u015brodowiska plazmowego Jowisza i jego lodowych ksi\u0119\u017cyc\u00f3w. Sk\u0142ada si\u0119 z 10 czujnik\u00f3w i trzech odbiornik\u00f3w, ma cztery sondy Langmuira (LP-PWI) do pomiar\u00f3w plazmy i pola elektrycznego, magnetometr z trzema antenami oraz analizator pola elektrycznego (RWI) do pomiar\u00f3w radiowych.<\/p>\n\n\n\n

\u2013 W tej chwili mamy trzy g\u0142\u00f3wne projekty, kt\u00f3re b\u0119d\u0105 wystrzelone w najbli\u017cszym czasie. To m.in. dwa mechanizmy trzymaj\u0105co-zwalniaj\u0105ce do misji PROSPECT, czyli l\u0105downika na Ksi\u0119\u017cycu. To cz\u0119\u015b\u0107 teleskopu ATHENA, do kt\u00f3rego przygotowujemy system pozycjonowania lustra oraz system uszczelnienia i drzwi kalibracyjnych, a tak\u017ce mniejsza misja, b\u0119d\u0105ca cz\u0119\u015bci\u0105 po\u0142\u0105czonej misji ESA i NASA, czyli Hera Juventas, kt\u00f3ra b\u0119dzie bada\u0107 powierzchni\u0119 asteroidy <\/em>\u2013 wyja\u015bnia Kamil Bochra.<\/p>\n\n\n\n

Jak wskazuj\u0105 eksperci McKinsey, \u015bwiatowy rynek kosmiczny w\u00a02010 roku wart by\u0142 447 mld dol. Do ko\u0144ca obecnej dekady jego przychody wzrosn\u0105 natomiast do 1 bln dol.\u00a0\u00a0<\/p>\n\n\n\n