Wzrosty nie odpuszcz\u0105<\/strong><\/p>\n\n\n\n Od listopada ub.r. do stycznia br. codzienne zakupy w sklepach notowa\u0142y coraz mniejsze podwy\u017cki w uj\u0119ciu rok do roku \u2013 kolejno 25,8%, 24,8% i 20%. \u015aledz\u0105cy t\u0119 sytuacj\u0119 konsumenci oczekiwali, \u017ce wzrost w lutym te\u017c b\u0119dzie mniejszy. A jednak sta\u0142o si\u0119 odwrotnie. W zesz\u0142ym miesi\u0105cu w sklepach by\u0142o dro\u017cej \u015brednio o 20,8% rdr. Takie wnioski p\u0142yn\u0105 z cyklicznego raportu pt. \u201eINDEKS CEN W SKLEPACH DETALICZNYCH\u201d, autorstwa UCE RESEARCH i Wy\u017cszych Szk\u00f3\u0142 Bankowych. Tym razem badacze poddali analizie ponad 72 tys. cen detalicznych pochodz\u0105cych z przesz\u0142o 37 tys. sklep\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n \u2013 Niestety, ponad 20% poziom wzrostu cen zostanie z nami na d\u0142u\u017cej. Warto pami\u0119ta\u0107, \u017ce zestawiamy obecne ceny z zesz\u0142orocznymi, kt\u00f3re i tak ju\u017c by\u0142y wysokie. Kolejne tegoroczne dane b\u0119d\u0105 por\u00f3wnywane do coraz wy\u017cszych warto\u015bci z ub.r. Zatem dynamika wzrostu w ko\u0144cu powinna wyhamowa\u0107, ale to nie prze\u0142o\u017cy si\u0119 na obni\u017cki cen w sklepach. Po prostu produkty b\u0119d\u0105 wolniej dro\u017ca\u0142y. Niemniej wci\u0105\u017c jeszcze jeste\u015bmy przed szczytem dro\u017cyzny, po przekroczeniu kt\u00f3rego podwy\u017cki b\u0119d\u0105 s\u0142ab\u0142y w uj\u0119ciu rdr. Trzeba przyzna\u0107, \u017ce Polacy nie byli w tak trudnej sytuacji od 30 lat, czyli od czas\u00f3w transformacji ustrojowej \u2013 podkre\u015bla dr Robert Orpych z Wy\u017cszej Szko\u0142y Bankowej w Chorzowie.<\/p>\n\n\n\n Cz\u0119\u015b\u0107 ekspert\u00f3w zapowiada te\u017c, \u017ce czekaj\u0105 nas wkr\u00f3tce bardzo kosztowne \u015bwi\u0119ta. \u2013 Przed Wielkanoc\u0105 b\u0119d\u0105 kolejne wzrosty cen. Zdro\u017cej\u0105 wszystkie art. niezb\u0119dne do przygotowania tradycyjnych potraw i ciast. P\u00f3jd\u0105 w g\u00f3r\u0119 m.in. ceny mi\u0119sa, m\u0105ki, oleju, owoc\u00f3w i warzyw \u2013 przewiduje dr Justyna Rybacka z Wy\u017cszej Szko\u0142y Bankowej w Gdyni. Patrz\u0105c na ostatnie wyniki, dr Orpych te\u017c uwa\u017ca, \u017ce art. potrzebne na \u015bwi\u0119ta b\u0119d\u0105 bardzo drogie, skoro np. ju\u017c w lutym jaja zdro\u017ca\u0142y rdr. o ponad 50%.<\/p>\n\n\n\n Jednak nie wszyscy ekonomi\u015bci widz\u0105 to podobnie. Inn\u0105 opini\u0119 wyra\u017ca Marcin Luzi\u0144ski z Santander Bank Polska. \u2013 Obecnie nasza gospodarka znajduje si\u0119 w stadium spowolnienia lub nawet recesji. Szczeg\u00f3lnie ucierpia\u0142a konsumpcja prywatna. W\u0142a\u015bciciele sklep\u00f3w dobrze o tym wiedz\u0105. Nie s\u0105dz\u0119, by chcieli podwy\u017csza\u0107 ceny przed \u015bwi\u0119tami. A je\u015bli tak zrobi\u0105, to Polacy wybior\u0105 najta\u0144sze produkty lub nawet cz\u0119\u015bciowo zrezygnuj\u0105 z zakup\u00f3w. Przypomn\u0119, \u017ce przed Bo\u017cym Narodzeniem nie by\u0142o wida\u0107 istotnych podwy\u017cek. My\u015bl\u0119, \u017ce podobnie b\u0119dzie i tym razem \u2013 uspokaja ekspert.<\/p>\n\n\n\n Z kolei zdaniem dr Rybackiej, stanowczo nie powinni\u015bmy spodziewa\u0107 si\u0119 wyhamowania dynamiki wzrostu cen w sklepach przed Wielkanoc\u0105. Wiele czynnik\u00f3w w gospodarce zaczyna oddzia\u0142ywa\u0107 z op\u00f3\u017anieniem na finanse gospodarstw domowych i firm. Do tego w drugiej po\u0142owie roku musimy zak\u0142ada\u0107 kolejn\u0105 podwy\u017ck\u0119 p\u0142acy minimalnej, kt\u00f3ra mo\u017ce prze\u0142o\u017cy\u0107 si\u0119 na wzrost cen w niekt\u00f3rych kategoriach. Szczyt dro\u017cyzny jest ci\u0105gle jeszcze przed nami. Sytuacja mo\u017ce zacz\u0105\u0107 si\u0119 uspokaja\u0107 dopiero w III lub nawet w IV kwartale br.<\/p>\n\n\n\n Top dro\u017cyzny<\/strong><\/p>\n\n\n\n Wed\u0142ug wspomnianej analizy, w lutym br. zdro\u017ca\u0142a dos\u0142ownie ka\u017cda z 17 badanych kategorii. I po raz kolejny wszystkie podwy\u017cki by\u0142y mocno dwucyfrowe \u2013 od ponad 10% do blisko 31% rdr. Najwi\u0119kszy wzrost odnotowa\u0142 znowu nabia\u0142, kt\u00f3ry rdr. zdro\u017ca\u0142 o 30,9%. \u2013 W przypadku mleka czy ser\u00f3w istotnym czynnikiem wzrostowym by\u0142o zniesienie restrykcji pandemicznych w Chinach. W tym wielkim kraju nast\u0105pi\u0142o mocne odbicie popytu, kt\u00f3re prze\u0142o\u017cy\u0142o si\u0119 na \u015bwiatowe rynki \u2013 t\u0142umaczy Marcin Luzi\u0144ski.<\/p>\n\n\n\n Na drugim miejscu w rankingu dro\u017cyzny znalaz\u0142o si\u0119 pieczywo, kt\u00f3re \u015brednio zdro\u017ca\u0142o o 29,8% rdr. \u2013 Ceny zbo\u017ca, energii elektrycznej i gazu zwi\u0119kszaj\u0105 koszty jego zakupu. Nie zmieni tego nawet ustawowe obni\u017cenie cen gazu dla piekarni od 1 kwietnia br. I mo\u017ce by\u0107 jeszcze gorzej \u2013 twierdzi dr Orpych.<\/p>\n\n\n\n Natomiast na trzeciej pozycji w rankingu dro\u017cyzny pokaza\u0142a si\u0119 chemia gospodarcza ze \u015brednim wzrostem o 28% rdr. Eksperci z Wy\u017cszej Szko\u0142y Bankowej wyja\u015bniaj\u0105, \u017ce na podwy\u017cki w tej kategorii wp\u0142yn\u0119\u0142y takie czynniki, jak niska dost\u0119pno\u015b\u0107 surowc\u00f3w, a tak\u017ce wysokie ceny energii i koszty pracy.<\/p>\n\n\n\n Na czwartym miejscu mamy karmy dla zwierz\u0105t z podwy\u017ck\u0105 27,3% rdr. \u2013 Pokarm dla naszych domowych pupili dro\u017ceje z powodu wysokich cen mi\u0119sa i no\u015bnik\u00f3w energii. Dodatkowo wi\u0119kszo\u015b\u0107 karm jest sprowadzana z innych kraj\u00f3w, a paliwo przecie\u017c te\u017c posz\u0142o w g\u00f3r\u0119. Do tego jeszcze dochodz\u0105 europejskie tendencje wzrostu inflacji \u2013 podkre\u015bla dr Justyna Rybacka.<\/p>\n\n\n\n Pierwsz\u0105 pi\u0105tk\u0119 zamykaj\u0105 w\u0119dliny, kt\u00f3re zdro\u017ca\u0142y przeci\u0119tnie o 25% rdr. Autorzy badania z UCE RESEARCH obserwowali podwy\u017cki w tej kategorii ju\u017c od dobrych kilku miesi\u0119cy. I jak przekonuj\u0105, ceny tego typu produkt\u00f3w p\u00f3jd\u0105 jeszcze o kilka procent w g\u00f3r\u0119 w po\u0142owie marca i na pocz\u0105tku kwietnia, czyli tu\u017c przed Wielkanoc\u0105. W\u00f3wczas mocno wzro\u015bnie popyt na takie wyroby. Eksperci przypominaj\u0105 te\u017c, \u017ce producenci w\u0119dlin i mi\u0119sa borykaj\u0105 si\u0119 obecnie z wieloma problemami, w tym m.in. z rosn\u0105cymi kosztami produkcji.<\/p>\n\n\n\n W\u015br\u00f3d najmocniej dro\u017cej\u0105cych produkt\u00f3w s\u0105 te\u017c art. dla dzieci (w tym dla niemowl\u0105t) ze \u015brednim wynikiem 23,3% rdr. \u2013 \u017bywno\u015b\u0107 dla maluch\u00f3w dro\u017ceje wraz warzywami i owocami. Z kolei pieluchy jednorazowe kosztuj\u0105 coraz wi\u0119cej z powodu rosn\u0105cych koszt\u00f3w surowc\u00f3w i cen no\u015bnik\u00f3w energii. Znaczenie ma te\u017c sta\u0142y popyt na tego typu produkty \u2013 zauwa\u017ca ekspertka z WSB.<\/p>\n\n\n\n Patrz\u0105c na pozosta\u0142e kategorie, trzeba wskaza\u0107, \u017ce warzywa i owoce zdro\u017ca\u0142y odpowiednio o 22,5% i 17,7% rdr. \u2013 Problemy z ich dost\u0119pno\u015bci\u0105 na europejskim rynku nap\u0119dzaj\u0105 podwy\u017cki. Przyczyn nale\u017cy szuka\u0107 w niesprzyjaj\u0105cych warunkach pogodowych na po\u0142udniu Europy i w p\u00f3\u0142nocnej Afryce oraz w wysokich cenach energii, zw\u0142aszcza gazu, kt\u00f3rym ogrzewane s\u0105 szklarnie \u2013 informuje ekonomista Kamil \u0141uczkowski z Banku Pekao.<\/p>\n\n\n\n Do tego warto doda\u0107, \u017ce produkty sypkie zdro\u017ca\u0142y \u015brednio o 21,9% rdr. Ceny mi\u0119sa posz\u0142y w g\u00f3r\u0119 o 20,3% rdr. I podobn\u0105 podwy\u017ck\u0119 odnotowa\u0142y produkty t\u0142uszczowe \u2013 o 20% rdr. Z kolei najmniej podro\u017ca\u0142y w relacji rocznej \u015brodki higieny osobistej \u2013 o 10,3%, s\u0142odycze i desery \u2013 o 12,5%, a tak\u017ce ryby \u2013 o 17,6%.<\/p>\n\n\n\n