Obawy po polsku<\/strong><\/p>\n\n\n\n Dzi\u0119ki badaniu UCE RESEARCH i platformy ePsycholodzy.pl znamy obecne l\u0119ki i obawy Polak\u00f3w. Swoje opinie wyrazi\u0142o ponad tysi\u0105c doros\u0142ych os\u00f3b w wieku 18-80 lat. Respondent\u00f3w poproszono o wskazanie sytuacji, kt\u00f3rych najbardziej si\u0119 obawiaj\u0105, \u017ce mog\u0105 wyst\u0105pi\u0107 w ci\u0105gu najbli\u017cszych trzech miesi\u0119cy. I tak 93,7% ankietowanych wybra\u0142o przynajmniej jeden budz\u0105cy strach scenariusz z listy 33 l\u0119k\u00f3w i obaw. Tylko 2,1% badanych zapewni\u0142o, \u017ce niczego si\u0119 nie boi, a 0,9% zadeklarowa\u0142o, \u017ce l\u0119ka si\u0119 czego\u015b innego, co ww. spisie nie zosta\u0142o uwzgl\u0119dnione. Z kolei 3,3% uczestnik\u00f3w sonda\u017cu nie potrafi\u0142o si\u0119 okre\u015bli\u0107 w tym zakresie.<\/p>\n\n\n\n \u2013 Zdecydowana wi\u0119kszo\u015b\u0107 Polak\u00f3w wskaza\u0142a jakie\u015b odpowiedzi konkretnych l\u0119k\u00f3w czy obaw. Ludzie, zastanawiaj\u0105c si\u0119 nad swoj\u0105 przysz\u0142o\u015bci\u0105, cz\u0119sto opr\u00f3cz szans widz\u0105 te\u017c zagro\u017cenia. I to pozwala im odpowiednio zarz\u0105dzi\u0107 ryzykiem, minimalizuj\u0105c ewentualne problemy \u2013 komentuje psycholog Micha\u0142 Murgrabia z platformy ePsycholodzy.pl.<\/p>\n\n\n\n Jak stwierdza Jan Radomski, socjolog z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, ostatnie lata s\u0105 wyj\u0105tkowo l\u0119kowym okresem dla spo\u0142ecze\u0144stwa. By\u0142o du\u017co takich wydarze\u0144, kt\u00f3re wcze\u015bniej wydawa\u0142y si\u0119 nam trudne do wyobra\u017cenia, a pojawi\u0142y si\u0119 w naszym bliskim otoczeniu i mia\u0142y bardzo bezpo\u015bredni wp\u0142yw na rzeczywisto\u015b\u0107. Ekspert ma na my\u015bli przede wszystkim epidemi\u0119 koronawirusa, kt\u00f3ra bardzo zmieni\u0142a codzienne \u017cycie wielu ludzi. Natomiast niespe\u0142na rok temu dosz\u0142a do tego wojna w Ukrainie. A teraz powa\u017cnym problemem jest wysoka inflacja. <\/p>\n\n\n\n \u2013 L\u0119ki w spo\u0142ecze\u0144stwie to efekt tego, co przewiduj\u0105 ludzie, co s\u0142ysz\u0105 i rozpoznaj\u0105 jako prawdopodobne, wa\u017cne i istotne z ich punktu widzenia. Co ciekawe, sonda\u017c pokazuje, \u017ce w jednym czasie r\u00f3\u017cne osoby, mog\u0105 wskazywa\u0107 inne obawy jako dominuj\u0105ce \u2013 dodaje Micha\u0142 Murgrabia.<\/p>\n\n\n\n Inflacja na szczycie<\/strong><\/p>\n\n\n\n Bior\u0105c pod uwag\u0119 ww. list\u0119 l\u0119k\u00f3w i obaw, 50,8% Polak\u00f3w wskazuje odpowied\u017a dotycz\u0105c\u0105 inflacji, w tym utraty warto\u015bci pieni\u0105dza. Cz\u0119\u015bciej robi\u0105 to kobiety ni\u017c m\u0119\u017cczy\u017ani. M\u00f3wi\u0105 o tym g\u0142\u00f3wnie osoby w wieku 56-80 lat. Przewa\u017cnie tak deklaruj\u0105 rodacy uzyskuj\u0105cy 3000-4999 z\u0142 netto miesi\u0119cznie. Dotyczy to te\u017c w szczeg\u00f3lno\u015bci ludzi z wy\u017cszym wykszta\u0142ceniem. Ponadto inflacja i utrata warto\u015bci pieni\u0105dza najbardziej przera\u017caj\u0105 mieszka\u0144c\u00f3w wsi i miejscowo\u015bci licz\u0105cych do 5 tys. ludno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n \u2013 Nie dziwi mnie to, \u017ce ponad 50% ankietowanych odpowiada w ten spos\u00f3b. W tej chwili ca\u0142e spo\u0142ecze\u0144stwo odczuwa, \u017ce sytuacja gospodarcza sta\u0142a si\u0119 chwiejna, zdecydowanie mniej stabilna ni\u017c wcze\u015bniej. Jednocze\u015bnie inflacja jest dosy\u0107 wygodnym wyt\u0142umaczeniem wielu dzia\u0142a\u0144 r\u00f3\u017cnych ugrupowa\u0144 i uczestnik\u00f3w rynku. Ona pojawia si\u0119 zar\u00f3wno w narracji rz\u0105du, jak i opozycji, cho\u0107 w odmienny spos\u00f3b. Jest wykorzystywana przez przedsi\u0119biorc\u00f3w, kt\u00f3rzy tak argumentuj\u0105 podnoszenie cen. Do zwyk\u0142ego Kowalskiego dociera wi\u0119c mn\u00f3stwo informacji z tym zwi\u0105zanych \u2013 podkre\u015bla Jan Radomski.<\/p>\n\n\n\n Jak zaznacza Micha\u0142 Pajdak, wi\u0119kszo\u015b\u0107 ludzi nie wie, dlaczego wyst\u0119puje wysoka inflacja, jak j\u0105 zatrzyma\u0107 i czy szybko b\u0119dzie rosn\u0105\u0107. Sprawczo\u015b\u0107 jednostki spada do zera. Ekspert przekonuje, \u017ce wysoka inflacja utrudnia planowanie przysz\u0142o\u015bci lub oszcz\u0119dzanie pieni\u0119dzy na zakupy, wakacje lub w\u0142asne mieszkanie. W skrajnych przypadkach ludzie zaczn\u0105 wycofywa\u0107 pieni\u0105dze z kont bankowych i kupowa\u0107 towary na p\u00f3\u017aniejsz\u0105 sprzeda\u017c, boj\u0105c si\u0119, \u017ce ich oszcz\u0119dno\u015bci stan\u0105 si\u0119 bezwarto\u015bciowe. Ju\u017c teraz wida\u0107 zwi\u0119kszone poczucie niestabilno\u015bci i niepokoju.<\/p>\n\n\n\n \u2013 Wiele os\u00f3b mo\u017ce si\u0119 ba\u0107, \u017ce inflacja stanie si\u0119 jeszcze bardziej nieokie\u0142znana ni\u017c do tej pory. Starsze pokolenia, pami\u0119taj\u0105ce okres PRL-u i przemian gospodarczych, zetkn\u0119\u0142y si\u0119 ju\u017c z sytuacj\u0105, w kt\u00f3rej ceny codziennie by\u0142y inne i pieni\u0105dze w bardzo szybkim tempie traci\u0142y warto\u015b\u0107. Z kolei m\u0142odsi Polacy kojarz\u0105 takie obrazki z r\u00f3\u017cnych cz\u0119\u015bci \u015bwiata, np. z Europy Wschodniej czy z Ameryki Po\u0142udniowej. Cz\u0119\u015b\u0107 spo\u0142ecze\u0144stwa ma poczucie, \u017ce wkr\u00f3tce w Polsce r\u00f3wnie\u017c mo\u017ce by\u0107 tak ci\u0119\u017cko i gospodarka zostanie zupe\u0142nie rozstrojona \u2013 dodaje socjolog z UAM w Poznaniu.<\/p>\n\n\n\n Inne obawy<\/strong><\/p>\n\n\n\n Ponadto z badania wynika, \u017ce 38,4% respondent\u00f3w obawia si\u0119 choroby najbli\u017cszych. Na kolejnych miejscach w ww. zestawieniu widzimy takie odpowiedzi, jak podwy\u017ck\u0119 cen \u017cywno\u015bci i innych towar\u00f3w dost\u0119pnych w sklepach \u2013 33,9%, wzrost koszt\u00f3w energii elektrycznej i ogrzewania \u2013 33,9%, a tak\u017ce chorob\u0119, utrat\u0119 w\u0142asnego zdrowia \u2013 33,7%.<\/p>\n\n\n\n \u2013 Wyb\u00f3r wskazanych wy\u017cej odpowiedzi mo\u017ce by\u0107 powi\u0105zany z tym, co prze\u017cywamy w ostatnich latach. Pandemia przypomnia\u0142a wielu osobom, jak wa\u017cne jest zdrowie. Dodatkowo widzimy wzrost cen podstawowych produkt\u00f3w, energii, rat kredyt\u00f3w itd. To s\u0105 realne zdarzenia, kt\u00f3re dziej\u0105 si\u0119 wok\u00f3\u0142 nas, a wi\u0119c powszechne l\u0119ki nie powinny dziwi\u0107 \u2013 analizuje psycholog Murgrabia.<\/p>\n\n\n\n Z kolei 32,4% ankietowanych obawia si\u0119 obni\u017cenia jako\u015bci \u017cycia, 27,1% \u2013 wojny, konfliktu zbrojnego na terenie Polski, a 20,3% \u2013 anomalii pogodowych (mroz\u00f3w, \u015bnie\u017cyc, huragan\u00f3w, powodzi). 20,1% respondent\u00f3w wskazuje odpowied\u017a dotycz\u0105c\u0105 awarii elektrowni atomowej w pobli\u017cu Polski, a 19% \u2013 destabilizacji pa\u0144stwa (protest\u00f3w, strajk\u00f3w, zamieszek, fa\u0142szowania wybor\u00f3w, propagandy).<\/p>\n\n\n\n \u2013 Najwi\u0119kszy poziom obaw dotycz\u0105cych wojny jest widoczny w woj. podlaskim \u2013 45,8%. Mo\u017cna to uzasadni\u0107 po\u0142o\u017ceniem geograficznym i \u015bwiadomo\u015bci\u0105 mieszka\u0144c\u00f3w, a tak\u017ce wcze\u015bniejszymi wydarzeniami, jakie mia\u0142y miejsce przy granicy. To, co zdarzy\u0142o si\u0119 niedawno w Przewodowie, wci\u0105\u017c mo\u017ce wzmaga\u0107 obawy w spo\u0142ecze\u0144stwie. Wska\u017anik l\u0119ku b\u0119dzie r\u00f3s\u0142 lub spada\u0142 w zale\u017cno\u015bci od bie\u017c\u0105cej sytuacji w s\u0105siednich krajach i na terenie Polski \u2013 wyja\u015bnia ekspert z platformy ePsycholodzy.pl.<\/p>\n\n\n\n Uwzgl\u0119dniaj\u0105c pozycje z ww. listy 33 l\u0119k\u00f3w i obaw, na samym ko\u0144cu rankingu znajduje si\u0119 odpowied\u017a dotycz\u0105ca spadku cen nieruchomo\u015bci \u2013 1,1%. Z kolei 1,8% ankietowanych obawia si\u0119 rozpadu wsp\u00f3lnoty ko\u015bcielnej, a 4,2% \u2013 zako\u0144czenia w\u0142asnego zwi\u0105zku lub rozwodu. Jak podkre\u015bla Micha\u0142 Pajdak, sonda\u017c dotyczy\u0142 kr\u00f3tkiego okresu \u2013 tj. trzech miesi\u0119cy. Dlatego l\u0119ki zwi\u0105zane z rozstaniami s\u0105 niewielkie. Ekspert zaznacza te\u017c, \u017ce w ca\u0142ym 2020 roku by\u0142o 144,9 tys. \u015blub\u00f3w i 51,2 tys. rozwod\u00f3w, a takie sprawy przecie\u017c trwaj\u0105 w s\u0105dach latami.<\/p>\n\n\n\n \u2013 Obawy przed spadkiem cen nieruchomo\u015bci dotycz\u0105 stosunkowo ma\u0142ej grupy os\u00f3b, prawdopodobnie inwestor\u00f3w. Gdyby co\u015b takiego si\u0119 wydarzy\u0142o, to mog\u0142oby to by\u0107 pozytywne raczej dla wi\u0119kszej cz\u0119\u015bci spo\u0142ecze\u0144stwa. Ni\u017csze ceny na tym rynku oznacza\u0142yby, \u017ce na mieszkania by\u0142oby sta\u0107 wi\u0119cej os\u00f3b. Bardziej reprezentatywne by\u0142oby raczej umieszczenie na li\u015bcie odpowiedzi dotycz\u0105cej niepewnej sytuacji lub krachu na rynku nieruchomo\u015bci \u2013 podsumowuje socjolog z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.<\/p>\n\n\n\n